Shloka 3

Dehānta (Cyavana) and Upapatti: Kāśyapa’s Questions and the Siddha’s Account of Death, Pain, and Karmic Re-embodiment

Devanagari script

आत्मा च प्रकृतिं मुक्त्वा तच्छरीरं विमुज्चति । शरीरतश्न निर्मुक्त: कथमन्यत्‌ प्रपद्यते,जीवात्मा प्रकृति (मूल विद्या) और उससे उत्पन्न होनेवाले शरीरका कैसे त्याग करता है? और शरीरसे छूटकर दूसरेमें वह किस प्रकार प्रवेश करता है?

Transliteration

ātmā ca prakṛtiṁ muktvā taccharīraṁ vimucyati | śarīrataś ca nirmuktaḥ katham anyat prapadyate ||

Translation

काश्यप म्हणाले—जीवात्मा प्रकृती (मूल अविद्या) पासून मुक्त होऊन तिच्यापासून उत्पन्न झालेल्या या देहाचा त्याग कसा करतो? आणि देहातून सुटल्यावर तो कोणत्या प्रकारे दुसऱ्या देहात प्रवेश करतो?

Word by Word

आत्माthe self (soul)

चand

प्रकृतिम्nature; primal matter

मुक्त्वाhaving released/abandoned

तत्that

शरीरम्body

विमुञ्चतिreleases; abandons

शरीरतःfrom the body

निर्मुक्तःfreed; released

कथम्how

अन्यत्another (thing/body)

प्रपद्यतेattains; enters; resorts to

Speaker

काश्यप उवाच

Characters & Entities

Kāśyapa

Ātman (jīva)

Prakṛti

Śarīra (body)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes