Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

Śulka, Kanyā, and Dauhitra-Riktha: Discourse on Bride-Price and Inheritance Rights (शुल्क-कन्या-दौहित्र-रिक्थविचारः)

एतत्‌ श्र॒ुत्वा तु विपुलो विषण्णवदनो5भवत्‌ | एवं तीव्रतपाश्चाहं कष्टश्षायं परिश्रम:

etat śrutvā tu vipulo viṣaṇṇavadano 'bhavat | evaṁ tīvratapaś cāhaṁ kaṣṭaśṣāyaṁ pariśramaḥ |

हे ऐकून विपुलाचा चेहरा विषण्ण झाला. तो मनात म्हणाला—“मी इतकी कठोर तपस्या करणारा असूनही जर माझी दुर्गती होणार असेल, तर तपस्येचा हा घोर परिश्रम केवळ क्लेशच ठरला.”

एतत्this (thing)
एतत्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Adhikarana
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral), Non-finite
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
विपुलःVipula (proper name)
विपुलः:
Karta
TypeNoun
Rootविपुल
FormMasculine, Nominative, Singular
विषण्ण-वदनःwith a dejected face
विषण्ण-वदनः:
Karta
TypeAdjective
Rootविषण्णवदन
FormMasculine, Nominative, Singular
अभवत्became/was
अभवत्:
TypeVerb
Rootभू (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
एवम्thus/in this way
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
तीव्र-तपाःone of intense austerity
तीव्र-तपाः:
Karta
TypeAdjective
Rootतीव्रतपस्
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
कष्ट-क्षयम्painful destruction/ruin (hard end)
कष्ट-क्षयम्:
Karma
TypeNoun
Rootकष्टक्षय
FormMasculine, Accusative, Singular
परिश्रमःexertion, toil
परिश्रमः:
Karta
TypeNoun
Rootपरिश्रम
FormMasculine, Nominative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
V
Vipula

Educational Q&A

Austerity (tapas) by itself is not a guarantee of a good outcome; one must also understand and align with dharma, because the ethical quality and right understanding behind one’s effort determine its true fruit.

After hearing a sobering statement, Vipula becomes visibly distressed and doubts the value of his severe ascetic effort, fearing that even such hardship may still lead to an unfortunate result.