Shloka 72
वेधा: स्वाड्रोडजित: कृष्णो दृढ: सड्कर्षणो<च्युत: । वरुणो वारुणो वृक्ष: पुष्कराक्षो महामना:
vedhāḥ svāḍro 'jitaḥ kṛṣṇo dṛḍhaḥ saṅkarṣaṇo 'cyutaḥ | varuṇo vāruṇo vṛkṣaḥ puṣkarākṣo mahāmanāḥ ||
भीष्म म्हणाले—तो वेधा—विधानकर्ता; स्वाड्र—स्वयंसहाय; अजित—अजेय; कृष्ण—श्यामसुंदर; दृढ—अचल; संकर्षण—प्रलयकाळी सर्वांना एकत्र ओढून घेणारा; आणि अच्युत—कधीही न ढळणारा आहे। तो वरुण—जलाधिप; वारुण—वरुणापासून उत्पन्न; वृक्ष—पवित्र वृक्षस्वरूप; पुष्कराक्ष—कमलनयन; आणि महामना—महान् संकल्पशक्तीने युक्त आहे।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches contemplative devotion through divine epithets: the Supreme is portrayed as unconquerable, unwavering, and infallible, governing creation and dissolution while sustaining cosmic order. Remembering these names frames ethical life as alignment with a stable, righteous cosmic principle (ṛta/dharma).
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and praises the Supreme through a sequence of names and attributes. This verse continues that litany, identifying the Lord with cosmic functions (ordination, dissolution), divine guardianship (Varuṇa), and auspicious iconography (lotus eyes, sacred tree).