Shloka 70
ययाति–देवयानी संवादः
Yayāti–Devayānī Dialogue and Śukra’s Consent
आचक्षे वो दानवा बालिशा: स्थ सिद्ध: कचो वत्स्यति मत्सकाशे । संजीविनीं प्राप्य विद्यां महात्मा तुल्यप्रभावो ब्राह्मणो ब्रह्मभूत:
ācakṣe vo dānavā bāliśāḥ sthā siddhaḥ kaco vatsyati matsakāśe | saṃjīvinīṃ prāpya vidyāṃ mahātmā tulyaprabhāvo brāhmaṇo brahmabhūtaḥ ||
वैशंपायन म्हणाले— “हे बालिश दानवांनो! मी तुम्हाला सांगतो—स्थिर राहा आणि ऐका: सिद्ध कच माझ्या सान्निध्यात राहील. संजीविनी नावाची जीवनदायिनी विद्या प्राप्त करून तो महात्मा ब्राह्मण सामर्थ्यात तुल्य होईल आणि ब्रह्मभावात प्रतिष्ठित होईल.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
True power is grounded in disciplined attainment of knowledge and inner realization: the Saṃjīvinī vidyā is not merely a technique but a sign of perfected learning, and ‘brahmabhūta’ frames the highest ethical-spiritual ideal—steadiness in brahman rather than pride or violence.
Vaiśaṃpāyana addresses the Dānavas and announces that Kaca, now ‘siddha’ (successful in his quest), will remain in the speaker’s presence after obtaining the Saṃjīvinī life-restoring knowledge, thereby becoming formidable and spiritually elevated.