Shloka 15
Jaradkāru Encounters the Pitṛs
Jaratkāru-Pitṛdarśana
Devanagari script
सौतिरुवाच इति शतप्त्वातिसंक्रुद्ध: शृंगी पितरमभ्यगात् । आसीनं गोव्रजे तस्मिन् वहन्तं शवपन्नगम्,उग्रश्रवाजी कहते हैं--इस प्रकार अत्यन्त क्रोधपूर्वक शाप देकर शृंगी अपने पिताके पास आया, जो उस गोष्ठमें कंधेपर मृतक सर्प धारण किये बैठे थे
Transliteration
Sautir uvāca: iti śaptvā ati-saṁkruddhaḥ Śṛṅgī pitaram abhyagāt | āsīnaṁ govraje tasmin vahantaṁ skandhe mṛta-pannagam ||
Translation
सौति म्हणाला—अशा प्रकारे तीव्र क्रोधाने शाप देऊन शृंगी आपल्या पित्याजवळ गेला. त्या गोव्रजात त्याने पित्याला बसलेले पाहिले; त्यांच्या खांद्यावर एक मृत सर्प ठेवलेला होता.
Word by Word
सूतिःUgraśravas (the Sūta's son/bard)
सूतिः:
Karta
TypeNoun
Rootसूति (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
शप्त्वाhaving cursed
शप्त्वा:
TypeVerb
Rootशप् (धातु)
Formक्त्वा (absolutive), Parasmaipada (usage)
अति-संक्रुद्धःexceedingly enraged
अति-संक्रुद्धः:
TypeAdjective
Rootसंक्रुद्ध (कृदन्त-प्रातिपदिक) / क्रुध् (धातु)
FormMasculine, Nominative, Singular
शृङ्गीŚṛṅgī (the sage's son)
शृङ्गी:
Karta
TypeNoun
Rootशृङ्गिन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
पितरम्father
पितरम्:
Karma
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
अभ्यगात्went up to / approached
अभ्यगात्:
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
FormAorist (Luṅ), 3rd, Singular
आसीनम्sitting
आसीनम्:
TypeAdjective
Rootआसीन (कृदन्त-प्रातिपदिक) / आस् (धातु)
Formक्त (past passive participle used adjectivally), Masculine, Accusative, Singular
गो-व्रजेin the cow-pen / cattle enclosure
गो-व्रजे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगोव्रज (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
तस्मिन्in that (place)
तस्मिन्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
वहन्तम्carrying
वहन्तम्:
TypeVerb
Rootवह् (धातु)
Formशतृ (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
शव-पन्नगम्a dead serpent
शव-पन्नगम्:
Karma
TypeNoun
Rootशवपन्नग (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
उग्रश्रवाःUgraśravas (proper name)
उग्रश्रवाः:
Karta
TypeNoun
Rootउग्रश्रवस् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
आहsaid
आह:
TypeVerb
Rootअह्/ब्रू (धातु; usage as 'to say')
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
Speaker
कृश उवाच
Characters & Entities
S
Sauti (Ugraśravas)Ś
ŚṛṅgīŚ
Śṛṅgī's father (Śamīka, implied by 'pitaram')G
govraja (cow-pen/cattle settlement)M
mṛta-pannaga (dead serpent)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes