Shloka 7
दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्
Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds
Devanagari script
अधक्रोशसमायामा अन्यास्सर्वाश्च वापिकाः / चतुर्योजनदूरं तु तलं तस्या जलान्तरे
Transliteration
adhakrośasamāyāmā anyāssarvāśca vāpikāḥ / caturyojanadūraṃ tu talaṃ tasyā jalāntare
Translation
इतर सर्व वापिका अर्ध-क्रोश विस्ताराच्या होत्या; परंतु त्या (सुधावापीच्या) जलामध्ये तळ चार योजन दूर होता।
Word by Word
अध-क्रोश-सम-आयामाःhaving a length equal to half a krośa
अध-क्रोश-सम-आयामाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअध (अव्यय/उपसर्गसदृश) + क्रोश (प्रातिपदिक) + सम (प्रातिपदिक) + आयाम (प्रातिपदिक)
Formसमासः (तत्पुरुष/कर्मधारय-श्रृङ्खला): ‘अधः-क्रोश-समः आयामः येषाम्’; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम् ‘वापिकाः’
अन्याःother
अन्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
वापिकाःponds/tanks
वापिकाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवापिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
चतुर्-योजन-दूरम्four-yojana deep/far
चतुर्-योजन-दूरम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्या-प्रातिपदिक) + योजन (प्रातिपदिक) + दूर (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास: ‘चत्वारि योजनानि दूरम्’; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषणम् ‘तलम्’
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थे ‘but/indeed’
तलम्the bottom
तलम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तस्याःof that (pond)
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; ‘of it/of that (pond)’
जल-अन्तरेwithin the water
जल-अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-तत्पुरुष: ‘जले अन्तरम्’; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण