Shloka 66
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
महायागविधानेन प्रणिधाय हुताशनम् / यजामः परमां शाक्तिं महामासैर्वयं सुराः
Transliteration
mahāyāgavidhānena praṇidhāya hutāśanam / yajāmaḥ paramāṃ śāktiṃ mahāmāsairvayaṃ surāḥ
Translation
महायागविधीनुसार हुताशनाची प्रतिष्ठा करून, आम्ही देवगण महान् मासांपर्यंत परम शक्तीचे यजन करतो.
Word by Word
महायाग-विधानेनby the procedure of the great sacrifice
महायाग-विधानेन:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमहायाग (प्रातिपदिक) + विधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘of the great sacrifice’ + ‘procedure’); करण (instrumental)
प्रणिधायhaving installed/placed
प्रणिधाय:
क्रिया (पूर्वक्रिया/absolutive)
TypeVerb
Root√धा (धातु) उपसर्ग: प्र + नि
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having placed/installed’
हुताशनम्the fire (Agni)
हुताशनम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहुताशन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्मधारय (‘huta’=offering + ‘āśana’=eater) = ‘fire’; कर्म
यजामःwe worship/sacrifice
यजामः:
क्रिया (Verb/action)
TypeVerb
Root√यज् (धातु)
Formलट् (Present/लट्), उत्तमपुरुष (1st person), बहुवचन (plural)
परमाम्supreme
परमाम्:
विशेषण (adjectival to object)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण (agreeing with ‘शाक्तिम्’)
शाक्तिम्power/Śakti
शाक्तिम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन (feminine accusative singular)
महामासैःwith (for) great months/for many months
महामासैः:
करण (Instrument/means; time)
TypeNoun
Rootमहामास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; कर्मधारय (‘great’ + ‘months’); करण/कालसाधन (instrumental of time-span)
वयम्we
वयम्:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सर्वनाम (nominative plural pronoun)
सुराःthe gods
सुराः:
कर्ता (Apposition to subject)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (masculine nominative plural)