Vamana Purana — Harihara Revelation, Shloka 43
Harihara Revelation and the Kurukshetra Tirtha Cycle: Sthanu in Vishnu and the Sanctification of Saptasarasvata
कन्याजातस्तु कानीनः सगर्भोढः सहोकः मूल्यैर्गृहीतः क्रीतः स्याद् द्विविधः स्यात् पुनर्भवः
kanyājātastu kānīnaḥ sagarbhoḍhaḥ sahokaḥ mūlyairgṛhītaḥ krītaḥ syād dvividhaḥ syāt punarbhavaḥ
വിവാഹമില്ലാത്ത കന്യയിൽ ജനിച്ച പുത്രൻ ‘കാനീന’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഗർഭിണിയായ സ്ത്രീയെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിച്ചാൽ അവളുടെ ഗർഭജ പുത്രൻ ‘സഹോഢ’ (സഗർഭോഢ) എന്നു; സ്ത്രീയെ അവളുടെ പുത്രനോടുകൂടെ സ്വീകരിച്ചാൽ ‘സഹോക’ എന്നു പറയുന്നു. വില കൊടുത്തു ലഭിച്ച പുത്രൻ ‘ക്രീത’ (വാങ്ങിയവൻ) എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ‘പുനർഭവ’ (പുനർവിവാഹിതയുടെ പുത്രൻ) രണ്ടുവിധമെന്ന് പറയുന്നു।
{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "karuna", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
They mark children connected to a woman’s entry into a household: sahodha relates to pregnancy at the time of marriage (the child’s paternity/affiliation is socially complex), while sahoka refers to a woman entering marriage together with an already-born child, whose status is then defined relative to the new household.
In dharma literature, krīta-putra denotes a son acquired through payment/consideration—often reflecting ancient practices of transfer of guardianship or adoption with compensation. The Purāṇic usage is classificatory, not necessarily endorsing the practice.
The verse signals a further subdivision (not given here) of children born in a renewed marital situation—typically distinguishing circumstances of the mother’s remarriage and the child’s affiliation for ritual/inheritance purposes.