HomeVamana PuranaAdh. 67Shloka 74
Previous Verse
Next Verse

Vamana Purana — Bali's Sudarshana Worship, Shloka 74

Bali’s Worship of Sudarshana and Prahlada’s Teaching on Vishnu-Bhakti

आद्यं ह्यनन्तमजरं हरिमव्ययं च ये वै स्मरन्त्यहरहर्नृवरा भुविस्थाः सर्वत्रगं शुभदं ब्रह्ममयं पुराणम् ते यान्ति वैष्णवपदं ध्रुवमक्षयञ्च वम्प्_67.70 ये मानवा विगतरागपरापरज्ञा नारायणं सुरगुरुं सततं स्मरन्ति ते धौतपाण्डुरपुटा इव राजहंसाः संसारसागरजलस्य तरन्ति पारम् // वम्प्_67.71 ध्यायन्ति ये सततमच्युतमीशितारं निष्कल्मषं प्रवरपद्मदलायताक्षम् ध्यानेन तेन हतकिल्बषवेदनास्ते मातुः पयोधररसं न पुनः पिबन्ति // वम्प्_67.72 ये कीर्तयन्ति वरदं वरपद्मनाभं शङ्खाब्जचक्रवरचापगदासिहस्तम् पद्मालयावदनपङ्कजषट्पदाख्यं नूनं प्रयान्ति सदनं मधुघातिनस्ते // वम्प्_67.73 शृण्वन्ति ये भक्तिपरा मनुष्याः संकीर्त्यमानं भगवन्तमाद्यम् ते मुक्तपापाः सुखिनो भवन्ति यथामृतप्राशनतर्पितास्तु

ādyaṃ hyanantamajaraṃ harimavyayaṃ ca ye vai smarantyaharaharnṛvarā bhuvisthāḥ sarvatragaṃ śubhadaṃ brahmamayaṃ purāṇam te yānti vaiṣṇavapadaṃ dhruvamakṣayañca VamP_67.70 ye mānavā vigatarāgaparāparajñā nārāyaṇaṃ suraguruṃ satataṃ smaranti te dhautapāṇḍurapuṭā iva rājahaṃsāḥ saṃsārasāgarajalasya taranti pāram // VamP_67.71 dhyāyanti ye satatamacyutamīśitāraṃ niṣkalmaṣaṃ pravarapadmadalāyatākṣam dhyānena tena hatakilbaṣavedanāste mātuḥ payodhararasaṃ na punaḥ pibanti // VamP_67.72 ye kīrtayanti varadaṃ varapadmanābhaṃ śaṅkhābjacakravaracāpagadāsihastam padmālayāvadanapaṅkajaṣaṭpadākhyaṃ nūnaṃ prayānti sadanaṃ madhughātinaste // VamP_67.73 śṛṇvanti ye bhaktiparā manuṣyāḥ saṃkīrtyamānaṃ bhagavantamādyam te muktapāpāḥ sukhino bhavanti yathāmṛtaprāśanatarpitāstu

ഭൂമിയിൽ വസിച്ചുകൊണ്ടുതന്നെ ദിനംപ്രതി ആദിയായ, അനന്തനായ, അജരനായ, അവ്യയനായ ഹരിയെ—സർവ്വവ്യാപിയും മംഗളദായിയും ബ്രഹ്മമയനും പുരാതനപ്രഭുവുമായവനെ—സ്മരിക്കുന്ന നരശ്രേഷ്ഠർ നിശ്ചയമായി ധ്രുവവും അക്ഷയവും ആയ വൈഷ്ണവപദം (വിഷ്ണുവിന്റെ പരമധാമം) പ്രാപിക്കുന്നു. ആസക്തിരഹിതരായി പരാ-അപരജ്ഞാനം ഉള്ളവർ ദേവഗുരുവായ നാരായണനെ നിരന്തരം സ്മരിച്ചാൽ, കഴുകി വെളുത്ത ചിറകുകളുള്ള രാജഹംസങ്ങളെപ്പോലെ അവർ സംസാരസാഗരജലം കടന്ന് മറുകരയിലെത്തുന്നു. അച്യുതനായ അധിപതിയെ, നിർമലനെ, പദ്മദളസദൃശമായ വിശാലനേത്രനെ നിരന്തരം ധ്യാനിക്കുന്നവരുടെ പാപജന്യ വേദനാഭാരം ആ ധ്യാനത്താൽ നശിക്കുന്നു; അവർ വീണ്ടും മാതാവിന്റെ സ്തന്യരസം കുടിക്കുകയില്ല (അർത്ഥം: പുനർജന്മമില്ല). വരദനായ ശ്രേഷ്ഠ പദ്മനാഭനെ—ശംഖം, പദ്മം, ചക്രം, ഉത്തമധനുസ്സ്, ഗദ, ഖഡ്ഗം എന്നിവ കൈകളിൽ ധരിക്കുന്നവനെ; പദ്മാ (ലക്ഷ്മി)യുടെ മുഖപദ്മത്തിലെ ‘ഭ്രമര’സമാനനെ—കീർത്തിക്കുന്നവർ നിശ്ചയമായി മധുഘാതിയുടെ നിവാസത്തിലേക്ക് പോകുന്നു. ഭക്തിപരായ മനുഷ്യർ ആദി ഭഗവാന്റെ സംകീർത്തനം കേൾക്കുമ്പോൾ അവർ പാപമുക്തരായി സുഖികളാകുന്നു—അമൃതം ആസ്വദിച്ച് തൃപ്തരായവരെപ്പോലെ.

Unspecified in the provided excerpt; hymn-like didactic praise addressed to listeners/reciters
VishnuNarayanaLakshmi
Efficacy of daily remembrance (smaraṇa)Crossing saṃsāra as an ocean metaphorMeditation destroying sin and ending rebirthKīrtana and śravaṇa as salvific practicesVaiṣṇava parama-pada (supreme abode)

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

In Purāṇic Vaiṣṇava theology, ‘brahma-maya’ asserts that Hari is not merely a deity among others but the supreme reality (Brahman) manifest personally. The verse fuses devotional theism with Upaniṣadic language to ground bhakti in metaphysical ultimacy.

It is a vivid idiom for freedom from rebirth (punarjanma). If one is not reborn, one does not return to infancy and thus does not again nurse at a mother’s breast.

The rāja-haṃsa symbolizes purity and discriminative wisdom (viveka). The image teaches that constant remembrance of Nārāyaṇa, coupled with detachment and right knowledge, enables one to traverse the otherwise impassable ‘ocean’ of worldly becoming.