Adhyaya 29

അധ്യായത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ ഋഷിമാർ സുവർണമുഖരീ നദിയുടെയും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീർത്ഥസമുച്ചയത്തിന്റെയും ഉത്ഭവവും മഹിമയും കൂടുതൽ വിശദമായി ചോദിക്കുന്നു. സൂതൻ വന്ദനം ചെയ്ത് ഭരദ്വാജൻ പറഞ്ഞ വൃത്താന്തം അവതരിപ്പിച്ച് മഹാഭാരതബന്ധമായ കഥയിലേക്ക് കടക്കുന്നു—ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥത്തിലെ പാണ്ഡവവാസവും ദ്രൗപദിയെ സംബന്ധിച്ച ഗൃഹനിയമവും. വ്യവസ്ഥ: ഒരുഭ്രാതാവ് മറ്റൊരു ഭ്രാതാവിന്റെ ഗൃഹത്തിൽ ദ്രൗപദിയെ കണ്ടാൽ, അവൻ ഒരു വർഷം തീർത്ഥയാത്ര നിർവഹിക്കണം. തുടർന്ന് ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ മോഷ്ടിക്കപ്പെട്ട പശുവിനെ വീണ്ടെടുക്കാൻ അർജുനൻ ആയുധശാലയിൽ പ്രവേശിക്കേണ്ടിവരുന്നു; അവിടെ ദ്രൗപദിയും യുധിഷ്ഠിരനും ഉണ്ടായതിനാൽ വ്രതഫലം ബാധകമാകുന്നു. ബ്രാഹ്മണരക്ഷയും സ്വത്തുരക്ഷയും ലക്ഷ്യമാക്കിയതിനാൽ പ്രവൃത്തി ധർമ്മസമ്മതമാണെന്ന് യുധിഷ്ഠിരൻ പറയുന്നു; എന്നാൽ പ്രതിജ്ഞാപാലനമാണ് പരമം, അല്ലെങ്കിൽ കീർത്തിയും ധർമ്മവും തകരുമെന്ന് അർജുനൻ ഉറപ്പിക്കുന്നു. രാജാനുമതിയോടെ അർജുനൻ അനുചരന്മാരും വിഭവങ്ങളും സഹിതം പുറപ്പെട്ടു ഗംഗ, പ്രയാഗ, കാശി, ദക്ഷിണസമുദ്രം, പുരി/പുരുഷോത്തമം, സിംഹാചലം, ഗോദാവരി തുടങ്ങിയ അനേകം തീർത്ഥങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നു. അവസാനം ശ്രീപർവതവും വേങ്കടാചലവും പ്രാപിച്ച് ശിഖരത്തിൽ ഹരിയെ ആരാധിക്കുകയും സുവർണമുഖരീ നദിയെ ദർശിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കുംഭസംബവ മഹർഷി അഗസ്ത്യൻ ഈ പുണ്യനദിയെ അവിടെ കൊണ്ടുവന്നു/പ്രകടിപ്പിച്ചു എന്നു പറയപ്പെടുന്നു; അതുവഴി തപസ്വിയുടെ പ്രാമാണ്യത്തോടെ നദിയുടെയും തീർത്ഥത്തിന്റെയും പാവനത സ്ഥാപിതമാകുന്നു.