Adhyaya 10

ഈ അധ്യായം ചോദ്യം–ഉത്തരം സംവാദരൂപത്തിലാണ്. മാർഗശീർഷ വ്രതത്തിൽ നൈവേദ്യം അർപ്പിച്ചതിന് ശേഷം എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന് ചോദിക്കുമ്പോൾ, ഭഗവാൻ ക്രമമായി വിധി പറയുന്നു—ആചമനത്തിന് സുഗന്ധജലം, താംബൂലം, ചന്ദനം, പുഷ്പങ്ങൾ, ദർപ്പണദർശനം, നീരാജനം മുതലായവ അർപ്പിച്ച് ശിഷ്ടാചാരത്തോടെ സേവിക്കണം. തുടർന്ന് ജപവും സ്തോത്രവും കൊണ്ട് ഭക്തി വർധിപ്പിക്കണം; നിർദ്ദിഷ്ട മാലാ-ദ്രവ്യങ്ങളുടെ ഉപയോഗം, ജപത്തിൽ ഏകാഗ്രാസനം, മൗനം, സംയമം എന്നീ നിയമങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു. ജപത്തിന്റെ പുണ്യം സ്ഥലഭേദേന വർധിക്കുന്നു—ഗൃഹത്തേക്കാൾ തീർത്ഥത്തിൽ, ദേവസന്നിധിയിൽ അതിലും കൂടുതൽ—എന്ന ഫലക്രമം പറയുന്നു. പ്രദക്ഷിണയുടെ ഫലം സംഖ്യാനുസാരം വിശദമായി പറഞ്ഞ്, ദണ്ഡപ്രണാമത്തോട് തുല്യഫലം, സഞ്ചിത പാപമലത്തിന്റെ ശീഘ്രനാശം എന്നിവ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. “ദാമോദര” നാമത്തിന്റെ വ്യുത്പത്തി യശോദ ദാമംകൊണ്ട് ബന്ധിച്ച ലീലასთან ബന്ധപ്പെടുത്തി തത്ത്വാർത്ഥമായി വ്യക്തമാക്കുന്നു. “നമോ ദാമോദരായ” മന്ത്രത്തിന്റെ നിത്യജപം മഹാസംഖ്യയിൽ ചെയ്യാനുള്ള വിധിയും, അവസാനം തർപ്പണം, ഹോമം, ബ്രാഹ്മണഭോജനം തുടങ്ങിയ സമാപനകർമ്മങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. ഗാനം, വാദ്യം, നൃത്തം, പാരായണം എന്നിവയും പ്രിയ ഭക്ത്യുപഹാരങ്ങളായി പറയുന്നു. ശാലഗ്രാമ പാദോദകത്തിന്റെ പരമ പാവിത്ര്യം, സീമാന്ത അശൗചത്തിലും ഉപയോഗയോഗ്യത, ജീവാന്ത്യത്തിൽ മോക്ഷപ്രദമായ മൂല്യം എന്നിവ പ്രത്യേകമായി പുകഴ്ത്തപ്പെടുന്നു.