Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla-Yajurvedic school attribution; specific ṛṣi not explicitly marked in the input).
Devata: Savitṛ; Aśvins; Pūṣan; Sarasvatī; Indra (clustered deities of consecration).
Chandas: Yajus (prose formula; not a fixed metrical chandas).

दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वेऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्यां॑ पू॒ष्णो हस्ता॑भ्याम् । अ॒श्विनोर्भैष॑ज्येन॒ तेज॑से ब्रह्मवर्च॒साया॒भि षि॑ञ्चामि॒ सर॑स्वत्यै॒ भैष॑ज्येन वी॒र्या॒या॒न्नाद्या॑या॒भि षि॑ञ्चा॒मीन्द्र॑स्येन्द्रि॒येण॒ बला॑य श्रियै॒ यश॑से॒ऽभि षि॑ञ्चामि

devasya tvā savituḥ prasave’śvinōr bāhubhyāṃ pūṣṇō hastābhyām | aśvinōr bhaiṣajyena téjase brahmavarcasāyā́bhi ṣiñcāmi | sárasvatyai bhaiṣajyena vīryā́yā́nnādyāyā́bhi ṣiñcāmi | índrasyéndriyeṇa bálāya śríyai yáśase’bhi ṣiñcāmi

ദേവനായ സവിതൃയുടെ പ്രേരണയാൽ ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു—അശ്വിനൗകളുടെ ബാഹുക്കളാൽ, പൂഷണന്റെ കൈകളാൽ. അശ്വിനൗകളുടെ ഭൈഷജ്യത്താൽ തേജസ്സിനും ബ്രഹ്മവർചസിനും ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു; സരസ്വതിയുടെ ഭൈഷജ്യത്താൽ വീര്യത്തിനും അന്നാദ്യത്തിനും ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു; ഇന്ദ്രന്റെ ഇന്ദ്രിയത്താൽ ബലത്തിനും ശ്രീയ്ക്കും യശസ്സിനും ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു.

दे॒वस्य॑ । त्वा । सवि॒तुः । प्र॑स॒वे । अ॒श्विनोः॑ । बा॒हुभ्या॑म् । पू॒ष्णः । हस्ता॑भ्याम् । अ॒श्विनोः॑ । भैष॑ज्येन । तेज॑से । ब्रह्मवर्च॒साया॑ । अ॒भि । सि॑ञ्चामि । सर॑स्वत्यै । भैष॑ज्येन । वी॒र्या॑य । अ॒न्नाद्या॑य । अ॒भि । सि॑ञ्चामि । इन्द्र॑स्य । इन्द्रि॒येण॑ । बला॑य । श्रियै । यश॑से । अ॒भि । सि॑ञ्चामि

देवस्यof the god
देवस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
त्वाyou (as object)
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
प्रसवेat/under the impulsion (instigation)
प्रसवे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootप्रसव (प्रातिपदिक)
अश्विनोःof the two Aśvins
अश्विनोः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
बाहुभ्याम्with (their) two arms
बाहुभ्याम्:
Karaṇa
TypeNoun
Rootबाहु (प्रातिपदिक)
पूष्णःof Pūṣan
पूष्णः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootपूषन् (प्रातिपदिक)
हस्ताभ्याम्with (his) two hands
हस्ताभ्याम्:
Karaṇa
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
अश्विनोःof the two Aśvins
अश्विनोः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
भैषज्येनwith healing/medicine
भैषज्येन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootभैषज्य (प्रातिपदिक)
तेजसेfor brilliance
तेजसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
ब्रह्मवर्चसायfor brahmanic lustre
ब्रह्मवर्चसाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootब्रह्मवर्चस् (प्रातिपदिक)
अभिtowards, upon
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
षिञ्चामिI sprinkle/anoint
षिञ्चामि:
Kartā (implicit ‘I’)
TypeVerb
Root√सिच् (सिञ्चति)
सरस्वत्यैfor Sarasvatī
सरस्वत्यै:
Sampradāna
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
भैषज्येनwith healing/medicine
भैषज्येन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootभैषज्य (प्रातिपदिक)
वीर्यायfor vigour
वीर्याय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootवीर्य (प्रातिपदिक)
अन्नाद्यायfor food and sustenance
अन्नाद्याय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअन्नाद्य (प्रातिपदिक)
अभिtowards, upon
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (अव्यय)
षिञ्चामिI sprinkle/anoint
षिञ्चामि:
Kartā (implicit ‘I’)
TypeVerb
Root√सिच् (सिञ्चति)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इन्द्रियेणwith (Indra’s) power/energy
इन्द्रियेण:
Karaṇa
TypeNoun
Rootइन्द्रिय (प्रातिपदिक)
बलायfor strength
बलाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
श्रियैfor prosperity/splendour
श्रियै:
Sampradāna
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
यशसेfor fame
यशसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootयशस् (प्रातिपदिक)
अभिtowards, upon
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (अव्यय)
षिञ्चामिI sprinkle/anoint
षिञ्चामि:
Kartā (implicit ‘I’)
TypeVerb
Root√सिच् (सिञ्चति)
S
Savitṛ
A
Aśvins
P
Pūṣan
S
Sarasvatī
I
Indra