Mantra 20
Rishi: Yājñavalkya-tradition
Devata: Dūrvā (as auspicious vegetal power)
Chandas: Anuṣṭubh-like cadence (but transmitted as yajus-formula with accent)
Samhita Patha (Devanagari)
काण्डा॑त्काण्डात्प्र॒रोह॑न्ती॒ परु॑षः परुष॒स्परि॑ । ए॒वा नो॑ दूर्वे॒ प्र त॑नु स॒हस्रे॑ण श॒तेन॑ च
Transliteration
kā́ṇḍāt kā́ṇḍāt praróhantī páruṣaḥ paruṣáspari | evā́ no dū́rve prá tanu sahásreṇa śaténa ca
Translation
തണ്ടിൽ നിന്ന് തണ്ടിലേക്കു മുളച്ചുയർന്ന്, കണികയിൽ നിന്ന് കണികയിലേക്കു വ്യാപിച്ച്—അങ്ങനെ, ഹേ ദൂർവാ, ഞങ്ങള്ക്കായി ആയിരത്താൽ, അതെ, നൂറിനാലും, നീ മുന്നോട്ടു വ്യാപിക്ക.
Padapatha (Word Analysis)
काण्डा॑त् । काण्डा॑त् । प्र॒-रोह॑न्ती । परु॑षः । परु॒ष॒स्परि॑ । ए॒वा । नः॒ । दू॒र्वे॒ । प्र । त॒नु॒ । स॒हस्रे॑ण । श॒तेन॑ । च॒
Word by Word
काण्डात्from a stalk/joint
काण्डात्:
Apādāna
TypeNoun
Rootकाण्ड (प्रातिपदिक)
काण्डात्from a stalk/joint
काण्डात्:
Apādāna
TypeNoun
Rootकाण्ड (प्रातिपदिक)
प्ररोहन्तीsprouting forth / growing up
प्ररोहन्ती:
Kartā
TypeVerb (present participle)
Root√रुह् (रुहँ बीजजन्मनि) + प्र
परुषःa knotty/rough one (stalk)
परुषः:
Kartā
TypeAdjective
Rootपरुष (प्रातिपदिक)
परुषस्परिaround the knot/rough part
परुषस्परि:
Adhikaraṇa
TypeCompound + Indeclinable
Rootपरुष (प्रातिपदिक) + परि (उपसर्ग/अव्यय)
एवाthus, in just this way
एवा:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
नःfor us / of us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
दूर्वेO Dūrvā grass
दूर्वे:
Sampradāna
TypeNoun (vocative)
Rootदूर्वा (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
तनुspread (you)
तनु:
Karma
TypeVerb
Root√तन् (तनुँ विस्तारे) + (लोट्)
सहस्रेणwith a thousand
सहस्रेण:
Karaṇa
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
शतेनwith a hundred
शतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootशत (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Entities Mentioned
D
DūrvāRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes