Previous Verse

Shloka 43

द्विचत्वारिंशः सर्गः (Sarga 42): Omens in Laṅkā, Report to Rāvaṇa, and the Kinkara Assault

स राक्षसानां निहतं महद्बलं निशम्य राजा परिवृत्तलोचनः।समादिदेशाप्रतिमं पराक्रमे प्रहस्तपुत्रं समरे सुदुर्जयम्।।5.42.43।।

sa rākṣasānāṃ nihataṃ mahad balaṃ niśamya rājā parivṛttalocanaḥ | samādideśāpratimaṃ parākrame prahastaputraṃ samare sudurjayam || 5.42.43 ||

രാക്ഷസരുടെ മഹാബലം നിഹതമായതായി കേട്ട രാജാവായ രാവണൻ ക്രോധത്തിൽ കണ്ണുകൾ ഉരുളിച്ചെല്ലവെ, യുദ്ധത്തിൽ അതിദുർജ്ജയനും പരാക്രമത്തിൽ അപരിമിതനുമായ പ്രഹസ്തപുത്രനോട് ആജ്ഞാപിച്ചു.

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
राक्षसानाम्of the demons
राक्षसानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
निहतम्slain/destroyed
निहतम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनि-√हन् (धातु)
Formक्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying बलम्)
महत्great
महत्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying बलम्)
बलम्army/force
बलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
निशम्यhaving heard
निशम्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootनि-√शम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), पूर्वक्रिया
राजाthe king
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
परिवृत्त-लोचनःwith rolling eyes
परिवृत्त-लोचनः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरि-√वृत् (धातु; क्त) + लोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः—परिवृत्ते लोचने यस्य (whose eyes were rolling/turned)
समादिदेशcommanded
समादिदेश:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-√दिश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अप्रतिमम्matchless
अप्रतिमम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअ-प्रतिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying प्रहस्तपुत्रम्)
पराक्रमेin valor
पराक्रमे:
Nimitta (निमित्त/विशेषण-सप्तमी)
TypeNoun
Rootपराक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; हेतौ/विशेषणे (in respect of valor)
प्रहस्त-पुत्रम्Prahasta's son
प्रहस्त-पुत्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रहस्त (प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रहस्तस्य पुत्रम्)
समरेin battle
समरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसमर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
सुदुर्जयम्very hard to conquer
सुदुर्जयम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय) + दुर्जय (प्रातिपदिक; दु: + √जि + यत्)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying प्रहस्तपुत्रम्); कर्मधारयः—अतिशयेन दुर्जयः

"You alone can know about who he is and what he is about. A serpent alone knows the movement (foot-prints) of another serpent. There is no doubt about it.

R
Rāvaṇa
P
Prahasta

FAQs

Leadership under adharma reacts through anger and escalation; the Ramayana repeatedly shows that rage-driven command deepens conflict rather than restoring righteousness.

Rāvaṇa receives news of the slaughter of his troops and responds by dispatching a formidable warrior—Prahasta’s son—into the fight.

As a negative exemplar, Rāvaṇa’s krodha (anger) is highlighted; as a martial note, the dispatched warrior is marked by strength and battlefield prowess.