Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

अरण्यकाण्डे द्वात्रिंशः सर्गः

Śūrpaṇakhā’s Report to Rāvaṇa and the Panegyric of His Might

ततश्शूर्पणखा दृष्ट्वा सहस्राणि चतुर्दश।हतान्येकेन रामेण रक्षसां भीमकर्मणाम्।।3.32.1।।दूषणं च खरं चैव हतं त्रिशिरसा सह।दृष्ट्वा पुनर्महानादं ननाद जलदो यथा।।3.32.2।।

tataḥ śūrpaṇakhā dṛṣṭvā sahasrāṇi caturdaśa | hatāny ekena rāmeṇa rakṣasāṃ bhīmakarmaṇām ||

dūṣaṇaṃ ca kharaṃ caiva hataṃ triśirasā saha | dṛṣṭvā punar mahānādaṃ nanāda jalado yathā ||

അപ്പോൾ ശൂർപ്പണഖ, ഭയങ്കരകർമ്മികളായ രാക്ഷസന്മാരുടെ പതിനാലായിരത്തെയും ഏകാകിയായി ശ്രീരാമൻ സംഹരിച്ചതും, ദൂഷണനും ഖരനും ത്രിശിരസ്സോടുകൂടി വധിക്കപ്പെട്ടതും കണ്ടു; വീണ്ടും മഴമേഘംപോലെ മഹാനാദത്തോടെ ഗർജിച്ചു.

dūṣaṇamDūṣaṇa
dūṣaṇam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdūṣaṇa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
kharamKhara
kharam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkhara (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय
evaindeed / also
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
hatamkilled
hatam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Roothata (कृदन्त-प्रातिपदिक; √han धातु)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; past passive participle; applies to dūṣaṇam and kharam (and implied others)
triśirasāwith Triśiras
triśirasā:
Saha (सह/साकं)
TypeNoun
Roottriśiras (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular; name 'Triśiras'
sahatogether with
saha:
Saha (सह)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formसहार्थक-अव्यय (with) governing instrumental
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा), 'having seen'
punaḥagain
punaḥ:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; repetition adverb
mahā-nādama great roar
mahā-nādam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + nāda (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular; कर्मधारयः: 'great roar/sound'
nanādaroared
nanāda:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√nad (धातु)
FormLiṭ-lakāra (perfect), Prathama-puruṣa, Singular; parasmaipada
jaladaḥa cloud
jaladaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjalada (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; subject of nanāda
yathālike
yathā:
Upamāna (उपमान)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय (comparative particle: 'like/as')

Seeing Dusana, Khara and also Trisira along with the fourteen thousand demon warriors of terrific performance killed by Rama, single-handed, Surpanakha roared like a cloud.

Ś
Śūrpaṇakhā
R
Rāma
R
Rākṣasas
D
Dūṣaṇa
K
Khara
T
Triśiras

FAQs

Adharma-driven aggression meets rightful resistance; the verse frames the aftermath of violence initiated by rākṣasas and the resulting consequences, reinforcing accountability as a dharmic principle.

After the destruction of Khara’s force by Rāma, Śūrpaṇakhā reacts with furious grief and rage, setting up her move to incite Rāvaṇa further.

Rāma’s valor and steadfastness in protecting the righteous in the forest; Śūrpaṇakhā’s reaction highlights uncontrolled passion rather than virtue.