Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Mohinī-ākhyāna: The Trial of Ekādaśī and the King’s Satya-saṅkalpa

दण्ड्याश्च वध्याश्च सपुत्रकास्ते न चापि वासो विषये हि तेषाम् । हरेर्दिने सर्वमखप्रधाने पापापहे धर्मविवर्द्धने च ॥ २७ ॥

daṇḍyāśca vadhyāśca saputrakāste na cāpi vāso viṣaye hi teṣām | harerdine sarvamakhapradhāne pāpāpahe dharmavivarddhane ca || 27 ||

ഹരിയുടെ പുണ്യദിനത്തിൽ—സകല യാഗങ്ങളിലെയും പ്രധാനം, പാപഹരവും ധർമ്മവർദ്ധകവും ആയ ദിനത്തിൽ—ശിക്ഷാർഹരോ വധാർഹരോ ആയവർ, പുത്രന്മാരോടുകൂടിയും, രാജ്യത്തിനകത്ത് താമസിപ്പിക്കരുത്.

दण्ड्याःpunishable
दण्ड्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदण्ड्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (ते)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
वध्याःto be executed/slain
वध्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवध्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (ते)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
स-पुत्रकाःtogether with (their) sons
स-पुत्रकाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय) + पुत्रक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; अव्ययीभावः (सह पुत्रकैः)
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
not
:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (even)
वासःdwelling, residence
वासः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
विषयेin the territory/domain
विषये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootविषय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (indeed/for)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन; सर्वनाम
हरेःof Hari (Viṣṇu)
हरेः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
दिनेon the day
दिने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
सर्व-मख-प्रधाने(on the day) foremost among all sacrifices
सर्व-मख-प्रधाने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + मख (प्रातिपदिक) + प्रधान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (दिने); तत्पुरुषः (सर्वेषां मखानां प्रधानः)
पाप-अपहेsin-removing
पाप-अपहे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक) + अपह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (दिने); तत्पुरुषः (पापस्य अपहः = remover of sin)
धर्म-विवर्द्धनेdharma-increasing
धर्म-विवर्द्धने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootधर्म (प्रातिपदिक) + विवर्द्धन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (दिने); तत्पुरुषः (धर्मस्य विवर्द्धनम्)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: Hari-dina (Vishnu’s sacred observance day; exact vrata not specified)

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: raudra

H
Hari
V
Vishnu

FAQs

It proclaims Hari’s sacred day as the highest purifier—equated with the foremost yajña—where dharma must be protected and sin must be actively removed from the social body.

By centering society on Hari’s day, the text frames devotion as a public and ethical commitment: honoring Vishnu is not only worship but also the strengthening of dharma through righteous governance.

It reflects applied dharma-śāstra and ritual prioritization (yajña-ranking): a vrata-day dedicated to Hari is treated as ‘sarva-makha-pradhāna,’ guiding practical observance and governance conduct on sacred days.