Shloka 1
उत्तरने कहा--पिताजी! मैंने गौओंको नहीं जीता है और न मैंने शत्रुओंपर ही विजय पायी है। यह सब कार्य तो किसी देवकुमारने किया है,इस प्रकार श्रीमहाभारत विराटपर्वके अन्तर्गत गोहरणपर्वमें विराट-उत्तर-संवादविषयक उनहत्तरवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ६९ ॥। हि आय न [के हि ० (वैवाहिकपर्व) सप्ततितमो<ध्याय: अर्जुनका राजा विराटको महाराज युधिष्िरका परिचय देना वैशम्पायन उवाच ततस्तृतीये दिवसे भ्रातर: पठच पाण्डवा: । सस््नाता: शुक्लाम्बरधरा: समये चरितव्रता:
Uttara uvāca—pitāḥ! mayā gāvo na jitāḥ, na ca śatrūṇām upari vijayo labdhaḥ. etat sarvaṃ karma kenacid devakumāreṇa kṛtam iti.
ഉത്തരൻ പറഞ്ഞു—പിതാവേ! ഞാൻ പശുക്കളെ ജയിച്ചിട്ടില്ല; ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കിയതും ഞാൻ അല്ല. ഈ സകല കൃത്യവും ഏതോ ഒരു ദേവകുമാരൻ ചെയ്തതാണ്.
उत्तर उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical humility and truthfulness: one should not claim credit for deeds one did not accomplish, and should acknowledge the real agent of success—here, an extraordinary ‘divine prince’ rather than Uttara himself.
After the cattle-recovery battle, Uttara reports to his father King Virāṭa that he did not defeat the enemies or win back the cows; instead, the victory was achieved by a ‘devakumāra,’ implicitly Arjuna acting incognito during the Pāṇḍavas’ year of concealment.