Shloka 25
Śamī-vṛkṣe śastra-nidhāna and Entry into Virāṭa’s Capital (शमीवृक्षे शस्त्रनिधानम्)
तस्य मौर्वीमपाकर्षच्छूर: संक्रन्दनो युधि । कुले नास्ति समो रूपे यस्येति नकुल: स्मृत:,जिनका मुख ताँबेके समान लाल था, जो बहुत कम बोलते थे, उन महाबाहु माद्रीनन्दन नकुलने दिग्विजयके समय जिस धनुषकी सहायतासे पश्चिम दिशापर विजय प्राप्त की थी, समूचे कुरुकुलमें जिनके समान दूसरा कोई रूपवान् न होनेके कारण जिन्हें नकुल कहा जाता था, जो युद्धमें शत्रुओंको रुलानेवाले शूर-वीर थे; उन वीरवर नकुलने भी अपने पूर्वोक्त धनुषकी प्रत्यंचा उतार दी
tasya maurvīm apākarṣac chūraḥ saṅkrandano yudhi | kule nāsti samo rūpe yasye ti nakulaḥ smṛtaḥ ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— യുദ്ധത്തിൽ ശൂരനും ശത്രുക്കളെ നിലവിളിപ്പിക്കുന്ന ‘സംക്രന്ദന’ നകുലനും തന്റെ വില്ലിന്റെ മൗർവി (ഞാണു) അഴിച്ചു നീക്കി. കുരുകുലത്തിൽ സൗന്ദര്യത്തിൽ അവനോട് സമൻ ആരുമില്ലാത്തതിനാൽ അവൻ ‘നകുലൻ’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായി.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even a capable warrior practices restraint when dharma requires concealment and patience; power is governed by purpose, not impulse.
Nakula, described as unmatched in beauty within the Kuru line and fearsome in battle, removes the bowstring from his bow—an action consistent with setting aside or hiding weapons during the Virāṭa-period circumstances.