Shloka 22
Śamī-vṛkṣe śastra-nidhāna and Entry into Virāṭa’s Capital (शमीवृक्षे शस्त्रनिधानम्)
निशम्य यस्य विस्फारं व्यद्रवन्त रणात् परे । पर्वतस्येव दीर्णस्य विस्फोटमशनेरिव,भीमसेनने जिसके द्वारा पांचाल वीरोंपर विजय पायी थी, दिग्विजयके समय उन्होंने अकेले ही जिसकी सहायतासे बहुतेरे शत्रुओंको परास्त किया था, वज्रके फटने और पर्वतके विदीर्ण होनेके समान जिसका भयंकर टंकार सुनकर कितने ही शत्रु युद्ध छोड़कर भाग खड़े हुए तथा जिसके सहयोगसे उन्होंने सिन्धुराज जयद्रथको परास्त किया था, अपने उसी धनुषकी प्रत्यंचा भीमसेनने भी उतार दिया
niśamya yasya visphāraṃ vyadravanta raṇāt pare | parvatasyeva dīrṇasya visphoṭam aśaner iva ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— പർവ്വതം പിളർന്നതുപോലെയോ ഇടിമിന്നലിന്റെ പൊട്ടിത്തെറിയുപോലെയോ ഭയങ്കരമായി മുഴങ്ങുന്ന ആ വില്ലിന്റെ ഞാണൊലി കേട്ട് അനേകം ശത്രുക്കൾ യുദ്ധഭൂമി വിട്ട് ഓടിപ്പോയിരുന്നു. അതേ വില്ലിന്റെ സഹായത്തോടെ മുമ്പ് മഹാശത്രുക്കൾ കീഴടക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; സിന്ധുരാജൻ ജയദ്രഥനും അതേ ബലത്തിൽ പരാജിതനായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ഭീമസേനൻ ആ വില്ലിന്റെ ഞാണു അഴിച്ചു നീക്കി.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even overwhelming strength and proven instruments of victory should be governed by discernment; the warrior’s power is meaningful only when it can be restrained and set aside according to circumstance and duty.
The narrator describes the terrifying sound of a famed bow whose twang once made enemies flee; in the present moment Bhīma removes the bowstring, symbolically and practically laying aside that fearsome weapon.