Shloka 17
दमयन्त्या वणिजां सार्थगमनम्, हस्तियूथविप्लवः, चेदिराजपुरप्रवेशश्च
Damayantī joins a caravan; elephant-herd catastrophe; entry into Cedi
कथं वासो विकर्तेयं न च बुध्येत मे प्रिया । विचिन्त्यैवं नलो राजा सभां पर्यचरत्तदा,फिर यह सोचकर कि “मैं कैसे वस्त्रको काटूँ, जिससे मेरी प्रियाकी नींद न टूटे।” राजा नल धर्मशालामें (नंगे ही) इधर-उधर घूमने लगे
kathaṃ vāso vikarteyaṃ na ca budhyeta me priyā | vicintyāivaṃ nalo rājā sabhāṃ paryacarattadā ||
‘എന്റെ പ്രിയയ്ക്ക് അറിവാകാതെ ഞാൻ വസ്ത്രം എങ്ങനെ കീറാം?’ എന്ന് ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ച്, രാജാവ് നലൻ അപ്പോൾ ആ സഭാമണ്ഡപം/ധർമ്മശാലയിൽ ഇങ്ങോട്ടും അങ്ങോട്ടും നടന്നു തിരിഞ്ഞു.
बृहदश्च उवाच
Educational Q&A
Even in distress, one should preserve tenderness and restraint: Nala’s concern is not merely practical but ethical—he tries to act without causing harm or disturbance to his beloved, showing compassion and self-control amid hardship.
In the Nalopākhyāna, Nala is preparing to cut the garment while his wife sleeps; he anxiously considers how to do so without waking her, and then paces about the hall, absorbed in this troubled deliberation.