Shloka 92
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
नानाप्रस्रवणेभ्यश्ष वारिधारा: पतन्ति च । “अनेक झरनोंसे जलकी धाराएँ गिर रही हैं। जिनकी ऊँचाई कई ताड़के बराबर है और ये पर्वतके सर्वोच्च शिखरसे नीचे गिरती हैं ।। ९१ ह ।। भास्कराभा: प्रभाभिश्न शारदाभ्रघनोपमा:,“नाना प्रकारके रजतमय धातु इस महान् पर्वतकी शोभा बढ़ा रहे हैं। इनमेंसे कुछ तो अपनी प्रभाओंसे भगवान् भास्करके समान प्रकाशित होते हैं और कुछ शरद्-ऋतुके श्वेत बादलोंके समान सुशोभित हो रहे हैं। कहीं काजलके समान काले और सुवर्णके समान पीले रंगके धातु दीख पड़ते हैं
nānāprasravaṇebhyaś ca vāridhārāḥ patanti ca | bhāskarābhāḥ prabhābhiś ca śāradābhraghanopamāḥ ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—പല പ്രസ്രവണങ്ങളിൽ നിന്ന് ജലധാരകൾ താഴേക്ക് പതിച്ചു; അതുപോലെ ആ മഹാപർവ്വതത്തെ അലങ്കരിക്കുന്ന ധാതുശിരകളും ഉണ്ടായിരുന്നു—ചിലത് സ്വന്തം പ്രഭയാൽ സൂര്യനെപ്പോലെ ദീപ്തം, ചിലത് ശരദ്കാലത്തിലെ ഘനമായ വെളുത്ത മേഘങ്ങളെപ്പോലെ മനോഹരം.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage primarily evokes reverence for the natural and sacred landscape: the mountain’s waters and radiant ores are portrayed as inherently splendid, encouraging a contemplative attitude toward creation and the places associated with tapas and pilgrimage rather than offering a direct moral injunction.
Vaiśampāyana is describing a majestic mountain scene: multiple springs send down falling streams, and the mountain is further beautified by shining mineral deposits—some sun-bright, others white like dense autumn clouds.