Shloka 15
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
Devanagari script
क्वचित् पद्धयां ततो5गच्छद् राक्षसैरुह्मुते क्वचित् । तत्र तत्र महातेजा भ्रातृभि: सह सुव्रत:,उत्तम व्रतका पालन करनेवाले वे महातेजस्वी भूपाल कहीं तो भाइयोंसहित पैदल चलते और कहीं राक्षसलोग उन्हें पीठपर बैठाकर ले जाते थे। इस प्रकार वे अनेक स्थानोंमें गये
Translation
ഉത്തമവ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ആ മഹാതേജസ്വിയായ ഭൂപാലൻ ചിലിടങ്ങളിൽ സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം നടന്നു; ചിലിടങ്ങളിൽ രാക്ഷസർ അദ്ദേഹത്തെ തങ്ങളുടെ പുറത്ത് ഇരുത്തി കൊണ്ടുപോയി. ഇങ്ങനെ അവർ പല സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ചെന്നു.
Word by Word
क्वचित्somewhere/sometimes
क्वचित्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्वचित्
पद्ध्याम्on foot, by walking
पद्ध्याम्:
Karana
TypeNoun
Rootपद्ध्या
FormFeminine, Instrumental, Singular
ततःthen/from there
ततः:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootततः
अगच्छत्went
अगच्छत्:
TypeVerb
Rootगम्
FormImperfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
राक्षसैःby/with the rakshasas
राक्षसैः:
Karana
TypeNoun
Rootराक्षस
FormMasculine, Instrumental, Plural
ऊह्यमानःbeing carried
ऊह्यमानः:
TypeAdjective
Rootऊह्यमान
FormMasculine, Nominative, Singular
क्वचित्somewhere/sometimes
क्वचित्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्वचित्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
तत्रthere (in various places)
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
महातेजाःthe very radiant one
महातेजाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहातेजस्
FormMasculine, Nominative, Singular
भ्रातृभिःwith (his) brothers
भ्रातृभिः:
Karana
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Instrumental, Plural
सहtogether with
सह:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसह
सुव्रतःof excellent vows/discipline
सुव्रतः:
Karta
TypeAdjective
Rootसुव्रत
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Cross References
Meter (Chandas)
Sandhi Notes