Shloka 15

Dambhodbhava, Nara-Nārāyaṇa, and the Counsel to Abandon Hubris

Udyoga-parva 94

Devanagari script

तव चैव हित॑ं राजन्‌ पाण्डवानामथो हितम्‌ । शमे प्रयतमानस्य तव शासनकाड्क्षिण:,राजन्‌! यदि आप अपने पुत्रोंपर शासन करना चाहें और संधिके लिये प्रयत्न करें तो इसीमें आपका भी हित है और इसीसे पाण्डवोंका भी भला हो सकता है इति श्रीमहाभारते उद्योगपर्वणि भगवद्यानपर्वणि श्रीकृष्णवाक्ये पञ्चनवतितमो<ध्याय:

Transliteration

tava caiva hitaṁ rājan pāṇḍavānām atho hitam | śame prayatamānasya tava śāsanakāṅkṣiṇaḥ ||

Translation

വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ! നീ സമാധാനത്തിനായി പരിശ്രമിക്കുകയും നിന്റെ പുത്രന്മാരെ ധർമ്മാനുസൃതമായി നിയന്ത്രിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്താൽ, അതുതന്നെ നിന്റെ ഹിതം; പാണ്ഡവരുടെ ഹിതവും അതുതന്നെ.

Word by Word

तवof you/your

चand

एवindeed/just

हितम्welfare/benefit

राजन्O king

पाण्डवानाम्of the Pandavas

अथand then/also

उindeed (emphatic particle)

हितम्welfare/benefit

शमेin peace/conciliation

प्रयतमानस्यof (one) striving/endeavouring

तवof you/your

शासनrule/governance/discipline

काङ्क्षिणःof (one) desiring

राजन्O king

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Pāṇḍavas

King (Dhṛtarāṣṭra implied by address rājan)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes