Shloka 78
Kṛṣṇa at Duryodhana’s House: Refusal of Hospitality and Departure to Vidura (कृष्णस्य धार्तराष्ट्रनिवेशनगमनम्)
माद्रीपुत्रौ च वक्तव्यौ क्षत्रधर्मरतौ सदा । विक्रमेणार्जितान् भोगान् वृणीतं जीवितादपि,“गोविन्द! तुम सदा क्षत्रियधर्ममें तत्पर रहनेवाले माद्रीनन्दन नकुल-सहदेवसे भी कहना --पुत्रो! तुम प्राणोंकी बाजी लगाकर भी पराक्रमसे प्राप्त किये हुए भोगोंको ही ग्रहण करना
mādrīputrau ca vaktavyau kṣatradharmaratau sadā | vikrameṇārjitān bhogān vṛṇītaṃ jīvitād api ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— കൂടാതെ സദാ ക്ഷത്രധർമ്മത്തിൽ നിഷ്ഠരായ മാദ്രിയുടെ രണ്ടു പുത്രന്മാരോടും പറയുക: പുത്രന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ വീര്യത്തോടെ നേടിയ ഭോഗങ്ങളും അവകാശങ്ങളും—ജീവൻ കൊടുത്താലും—തിരഞ്ഞെടുത്തു നിലനിർത്തുക.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A kṣatriya should uphold honor and rightful gains earned through personal valor, valuing duty and courage even above personal safety; the verse urges steadfast commitment to warrior-dharma.
Within the Udyoga Parva’s pre-war counsel and messaging, instructions are given to address Nakula and Sahadeva specifically, exhorting them to remain firm in kṣatriya conduct and to stand by what is won through heroic effort, even if it risks their lives.