Shloka 58
Dhṛtarāṣṭra–Duryodhana Dialogue on Peace and the Refusal of Compromise
वैशम्पायनजी कहते हैं--महाराज जनमेजय! राजा धृतराष्ट्रने वहाँ बैठे हुए समस्त भूपालोंसे उपर्युक्त बातें कहकर उन्हें समझा-बुझाकर पुन: संजयसे पूछा ।। इति श्रीमहाभारते उद्योगपर्वणि यानसंधिपर्वणि धृतराष्ट्रवाक्येडष्टपञ्चाशत्तमो5 ध्याय:,इस प्रकार श्रीमह्ाभारत उद्योगपर्वके अन्तर्गत यानसंधिपर्वमें धृतराष्ट्रवाक्यविषयक अद्डावनवाँ अध्याय पूरा हुआ
vaiśampāyana uvāca—mahārāja janamejaya! rājā dhṛtarāṣṭraḥ tatra niṣaṇṇān sarvān bhūpālān uparyuktāḥ kathāḥ kathayitvā tān samyak samāśvāsya punaḥ sañjayaṃ papraccha. iti śrīmahābhārate udyogaparvaṇi yānasaṃdhiparvaṇi dhṛtarāṣṭravākye ’ṣṭapañcāśattamo ’dhyāyaḥ. evaṃ śrīmahābhārate udyogaparvaṇo ’ntargate yānasaṃdhiparvaṇi dhṛtarāṣṭravākyaviṣayako ’dhyāyaḥ samāptaḥ.
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാ ജനമേജയ! രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ ഇരുന്ന എല്ലാ ഭൂപാലന്മാരോടും മേൽ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു അവരെ ബോധിപ്പിച്ച് ആശ്വസിപ്പിച്ച ശേഷം, വീണ്ടും സഞ്ജയനോടു ചോദിച്ചു. ഇങ്ങനെ ശ്രീമഹാഭാരതത്തിലെ ഉദ്യോഗപർവത്തിലെ യാനസന്ധിപർവത്തിൽ ധൃതരാഷ്ട്രവാക്യവിഷയകമായ അൻപത്തെട്ടാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the ethical duty of a king to deliberate with other rulers, offer reassurance, and seek informed counsel before decisive action—especially in a crisis that may lead to war.
In the frame narration, Vaiśampāyana tells Janamejaya that Dhṛtarāṣṭra, after addressing and settling the assembled kings, turns back to Sañjaya to ask further questions; the chapter then formally concludes with a colophon.