Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Nara-Nārāyaṇa Precedent and Bhīṣma’s Counsel on Kṛṣṇa–Arjuna; Karṇa’s Reply

दुष्टोंका दमन करके साधु पुरुषों एवं धर्मका संरक्षण ही इनका कर्तव्य है, ये सारी बातें वेदोंके ज्ञाता नारदजीने समस्त वृष्णिवंशियोंके सम्मुख कही थीं ।। शड्खचक्रगदाहस्तं यदा द्रक्ष्यसि केशवम्‌ | पर्याददानं चास्त्राणि भीमधन्वानमर्जुनम्‌,वत्स दुर्योधन! जब तुम देखोगे कि दोनों सनातन महात्मा श्रीकृष्ण और अर्जुन एक ही रथपर बैठे हैं, श्रीकृष्णके हाथमें शंख, चक्र और गदा है और भयंकर धनुष धारण करनेवाले अर्जुन निरन्तर नाना प्रकारके अस्त्र लेते और छोड़ते जा रहे हैं, तब तुम्हें मेरी बातें याद आयेंगी

śaṅkhacakragadāhastaṃ yadā drakṣyasi keśavam | paryādadhānaṃ cāstrāṇi bhīmadhanvānam arjunam, vatsa duryodhana! tadā me vacanaṃ smariṣyasi ||

ദുഷ്ടരെ ദമിപ്പിച്ച് സജ്ജനരെയും ധർമ്മത്തെയും സംരക്ഷിക്കലാണ് അവരുടെ കര്‍ത്തവ്യം—ഇവയെല്ലാം വേദജ്ഞനായ നാരദൻ സമസ്ത വൃഷ്ണിവംശികളുടെ സന്നിധിയിൽ പ്രസ്താവിച്ചിരുന്നു. വത്സ ദുര്യോധനാ! ശംഖ-ചക്ര-ഗദ കൈയിൽ ധരിച്ച കേശവനെയും, ഭീകരധനുസ്സുകാരനായ അർജുനൻ ഇടവിടാതെ പലവിധ ആയുധങ്ങൾ എടുത്ത് പ്രയോഗിക്കുന്നതും നീ കാണുമ്പോൾ, എന്റെ വചനങ്ങൾ നിനക്ക് ഓർമ്മ വരും।

शङ्ख-चक्र-गदा-हस्तम्him whose hands bear conch, discus and mace
शङ्ख-चक्र-गदा-हस्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootशङ्ख/चक्र/गदा/हस्त
FormMasculine, Accusative, Singular
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
द्रक्ष्यसिyou will see
द्रक्ष्यसि:
TypeVerb
Rootदृश्
FormSimple Future (Luṭ), Second, Singular, Parasmaipada
केशवम्Keshava (Krishna)
केशवम्:
Karma
TypeNoun
Rootकेशव
FormMasculine, Accusative, Singular
परि-आददानम्taking up (repeatedly), seizing
परि-आददानम्:
TypeVerb
Rootपरि + आ + दा
Formशतृ (present active participle), Masculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अस्त्राणिweapons/missiles
अस्त्राणि:
Karma
TypeNoun
Rootअस्त्र
FormNeuter, Accusative, Plural
भीम-धन्वानम्the one with a terrible bow
भीम-धन्वानम्:
Karma
TypeAdjective
Rootभीम + धन्वन्
FormMasculine, Accusative, Singular
अर्जुनम्Arjuna
अर्जुनम्:
Karma
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Accusative, Singular
वत्सdear child
वत्स:
TypeNoun
Rootवत्स
FormMasculine, Vocative, Singular
दुर्योधनO Duryodhana
दुर्योधन:
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
N
Nārada
D
Duryodhana
K
Keśava (Śrī Kṛṣṇa)
A
Arjuna
Ś
Śaṅkha (conch)
C
Cakra (discus)
G
Gadā (mace)
A
Astrāṇi (weapons)
V
Vṛṣṇivaṃśa (Vṛṣṇis)