Shloka 16
Sanatsujāta-Āhvāna (Summoning Sanatsujāta) — Vidura’s Invocation and Dhṛtarāṣṭra’s Doubt
स क्रोधलो भौ मोहवानन्तरात्मा स वै मृत्युस्त्वच्छरीरे य एष: । एवं मृत्युं जायमानं विदित्वा ज्ञाने तिष्ठन् न बिभेतीह मृत्यो: । विनश्यते विषये तस्य मृत्यु- मृत्योर्यथा विषयं प्राप्य मर्त्य:,यह जो तुम्हारे शरीरके भीतर अन्तरात्मा है, मोहके वशीभूत होकर यही क्रोध, लोभ (प्रमाद) और मृत्युरूप हो जाता है। इस प्रकार मोहसे होनेवाली मृत्युकों जानकर जो ज्ञाननिष्ठ हो जाता है, वह इस लोकमें मृत्युसे कभी नहीं डरता। उसके समीप आकर मृत्यु उसी प्रकार नष्ट हो जाती है, जैसे मृत्युके अधिकारमें आया हुआ मरणथधर्मा मनुष्य
sa krodha-lobhau mohavān antarātmā sa vai mṛtyus tvac-charīre ya eṣaḥ | evaṃ mṛtyuṃ jāyamānaṃ viditvā jñāne tiṣṭhan na bibhetīha mṛtyoḥ | vinaśyate viṣaye tasya mṛtyur mṛtyor yathā viṣayaṃ prāpya martyaḥ ||
നിന്റെ ശരീരത്തിനുള്ളിലെ അന്തരാത്മാവ് മോഹത്തിന്റെ അധീനനായാൽ ക്രോധവും ലോഭവും ആയി മാറുന്നു—അതേ മരണസ്വരൂപവുമാകുന്നു. ഇങ്ങനെ മോഹത്തിൽ നിന്നു ജനിക്കുന്ന മരണത്തെ അറിഞ്ഞ് ജ്ഞാനത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ ഈ ലോകത്ത് മരണത്തെ ഭയപ്പെടുന്നില്ല. അത്തരം പുരുഷന്റെ സമീപത്തു വന്നാൽ മരണം പോലും, മരണാധികാരത്തിൽപ്പെട്ട മർത്ത്യൻ നശിക്കുന്നതുപോലെ, നശിച്ചുപോകുന്നു।
सनत्युजात उवाच