Shloka 83

उद्योगपर्व — अध्याय 33: धृतराष्ट्र-विदुर संवादः (विदुरनीतिः)

Devanagari script

सेय॑ बुद्धि: परीता ते पुत्राणां भरतर्षभ । पाण्डवानां विरोधेन न चैनानवबुध्यसे,भरतश्रेष्ठ) आपके पुत्रोंकी वह बुद्धि पाण्डवोंके प्रति विरोधसे व्याप्त हो गयी है; आप इन्हें पहचान नहीं रहे हैं

Transliteration

seyam buddhiḥ parītā te putrāṇāṃ bharatarṣabha | pāṇḍavānāṃ virodhena na cainān avabudhyase ||

Translation

വിദുരൻ പറഞ്ഞു— ഭരതവൃഷഭാ! നിന്റെ പുത്രന്മാരുടെ ബുദ്ധി പാണ്ഡവരോടുള്ള വൈരത്തിൽ മുഴുവനായി മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ട് അവർ എന്തായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ് എന്ന് നീ യഥാർത്ഥമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ല.

Word by Word

साthat (she/that)

एषाthis

बुद्धिःunderstanding, attitude

परीताpervaded, enveloped

तेof you/your

पुत्राणाम्of (your) sons

भरतर्षभO bull among the Bharatas

पाण्डवानाम्of the Pandavas

विरोधेनby/with hostility

नnot

चand

एतान्these (persons)

अवबुध्यसेyou understand/recognize

भरतश्रेष्ठO best of the Bharatas

Speaker

विदुर उवाच

Characters & Entities

Vidura

Dhṛtarāṣṭra

Kaurava sons (Duryodhana and brothers, implied)

Pāṇḍavas

Bharata lineage

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes