Shloka 81
यस्मै देवा: प्रयच्छन्ति पुरुषाय पराभवम् | बुद्धि तस्पापकर्षन्ति सोडवाचीनानि पश्यति,देवतालोग जिसे पराजय देते हैं, उसकी बुद्धिको पहले ही हर लेते हैं; इससे वह नीच कर्मोंपर ही अधिक दृष्टि रखता है
yasmai devāḥ prayacchanti puruṣāya parābhavam | buddhiṃ tasya apakarṣanti so 'vācīn āni paśyati ||
വിദുരൻ പറഞ്ഞു— ദേവന്മാർ ഒരാളിന് പരാജയം നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ, ആദ്യം അവന്റെ വിവേകബുദ്ധി അവർ അപഹരിക്കുന്നു; പിന്നെ അവൻ ശരിയായ വിധിനിർണ്ണയം നഷ്ടപ്പെട്ടവനായി നീചവും അയോഗ്യവും ആയ പ്രവൃത്തികളിലേക്കാണ് ദൃഷ്ടി പതിപ്പിക്കുന്നത്, അതുവഴി വിനാശത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നു.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Downfall begins internally: when discernment (buddhi) is lost, a person starts approving and pursuing low, unethical actions; this moral blindness itself becomes the pathway to defeat.
In Vidura’s counsel during the Udyoga Parva, he warns that those headed for ruin first lose sound judgment, which makes them choose ignoble courses—an implicit admonition to avoid adharma and heed wise advice.