Shloka 15
Drupada’s Alarm and Inquiry Regarding Śikhaṇḍinī (द्रुपदस्य भय-विमर्शः)
प्रेषयामास सत्कृत्य दूत॑ ब्रह्म॒विदां वरम् । काम्पिल्य नगरके निकट पहुँचकर दशार्णराजने वेद-वेत्ताओंमें श्रेष्ठ एक ब्राह्मणको सत्कारपूर्वक दूत बनाकर भेजा || १४ इ || ब्रूहि मद्गबचनाद् दूत पाञ्चाल्यं तं नृपाधमम्,और कहा--'दूत! मेरे कथनानुसार राजाओंमें अधम उस पांचालनरेशसे कहिये। दुर्मते! तुमने जो अपनी कन्याके लिये मेरी कनन््याका वरण किया था, उस घमंडका फल तुम्हें आज देखना पड़ेगा, इसमें संशय नहीं है”
preṣayāmāsa satkṛtya dūtaṁ brahmavidāṁ varam | brūhi madvacanād dūta pāñcālyaṁ taṁ nṛpādhamam ||
വേദജ്ഞന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ ആദരിച്ച് ദൂതനാക്കി അയച്ചു; പിന്നെ പറഞ്ഞു—“ദൂതാ! എന്റെ വചനപ്രകാരം ആ പാഞ്ചാലരാജാവിനോട്—രാജന്മാരിൽ അധമനോട്—പറയുക।”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts outward propriety with inward hostility: an envoy is honoured as a learned Brāhmaṇa, yet the message is a harsh moral challenge. It highlights how pride and rivalry in royal marriage politics can be framed as ethical fault and used to justify escalating conflict.
Bhīṣma arranges a formal diplomatic mission. He respectfully appoints a highly learned Brāhmaṇa as messenger and instructs him to deliver Bhīṣma’s words to the Pāñcāla king, using deliberately contemptuous language to rebuke him over a prior marriage-related affront.