Shloka 376
भीष्म–जामदग्न्यसंवादः (Amba-prasaṅga and Kurukṣetra Dvandva Declaration) / Bhishma–Jamadagnya Dialogue
गरुद्धिजातिर्धर्मात्मा यदेवं पीडित: शरै: । राजन! उस समय शोकके वेगसे व्याकुल हो मैं बार-बार इस प्रकार कहने लगा --'अहो! मुझ क्षत्रियने यह बड़ा भारी पाप कर डाला, जो कि धर्मात्मा एवं ब्राह्मण गुरुको इस प्रकार बाणोंसे पीड़ित किया”
garuḍdhijātir dharmātmā yadevaṁ pīḍitaḥ śaraiḥ | rājan! tadā śokavegena vyākulo'haṁ punaḥ punaḥ evam uktavān— “aho! mayā kṣatriyeṇa mahāpāpaṁ kṛtam, yat dharmātmānaṁ brāhmaṇa-guruṁ caiva evaṁ śaraiḥ pīḍitam” |
ഗരുഡവംശത്തിൽ ജനിച്ച ആ ധർമ്മാത്മാവ് ഇങ്ങനെ അമ്പുകളാൽ പീഡിതനായപ്പോൾ, ഹേ രാജാവേ, ദുഃഖത്തിന്റെ വേഗത്തിൽ വ്യാകുലനായി ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു— ‘അയ്യോ! ഞാൻ ക്ഷത്രിയനായിട്ടും മഹാപാപം ചെയ്തു; ധർമ്മാത്മനായ ബ്രാഹ്മണനും, എന്റെ ഗുരുവുമായ അദ്ദേഹത്തെ ഇങ്ങനെ അമ്പുകളാൽ പീഡിപ്പിച്ചു.’
राम उवाच
Educational Q&A
Even in a kṣatriya context where weapons are used, harming a righteous brāhmaṇa teacher is presented as a grave ethical transgression; the verse foregrounds remorse and the primacy of dharma and reverence to the guru over martial impulse.
Rāma addresses a king and recalls a moment when a righteous figure (described as of Garuḍa’s lineage) was struck and pained by arrows; seized by grief, Rāma repeatedly laments that he has committed a great sin by wounding his brāhmaṇa preceptor.