Shloka 96
Amba approaches the Paraśurāma context; Hotravāhana’s counsel and Akṛtavraṇa’s report (अम्बोपाख्यानम्—रामदर्शनप्रसङ्गः)
आश्रमे वै वसन्त्यास्ते न भवेयु: पितुर्गहि । 'भामिनि! एक तो तुम राजकुमारी और दूसरे स्वभावतः सुकुमारी हो, अतः सुन्दरी! यहाँ आश्रममें तुम्हारे रहनेसे अनेक दोष प्रकट हो सकते हैं। पिताके घरमें वे दोष नहीं प्राप्त होंगे!
āśrame vai vasantyāste na bhaveyuḥ pitur gṛhe | bhāmini! eka to tvaṃ rājakumārī dvitīyaṃ svabhāvataḥ sukumārī asi, ataḥ sundari! iha āśrame tava vāsenāneka-doṣāḥ prakaṭī-bhaviṣyanti; pituḥ gṛhe tu te doṣā na prāpsyante ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—നീ ആശ്രമത്തിൽ താമസിച്ചാൽ, പിതൃഗൃഹത്തിൽ ഒരിക്കലും ഉയരാത്ത ദോഷങ്ങളും സംശയങ്ങളും ഉയരാം। ഹേ ഭാമിനി! നീ രാജകുമാരിയാണ്; സ്വഭാവത്താൽ സുകുമാരിയുമാണ്। അതിനാൽ, സുന്ദരി! ഇവിടെ ആശ്രമവാസം മൂലം പല അനൗചിത്യങ്ങളും ജനനിന്ദയും ഉണ്ടാകാം; എന്നാൽ പിതാവിന്റെ വീട്ടിൽ അത്തരം കളങ്കങ്ങൾ നിന്നെ സ്പർശിക്കുകയില്ല।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma emphasizes practical dharma: a person’s conduct must also be safeguarded from situations that invite suspicion or public blame. He advises choosing a socially secure setting (the father’s home) over a vulnerable one (a hermitage) to prevent avoidable ‘doṣa’—moral or reputational blemish.
Bhīṣma is addressing a young royal woman and discouraging her from staying in an āśrama. He argues that, because she is both a princess and naturally delicate, her residence in a hermitage could lead to many perceived improprieties, whereas such accusations would not arise if she stayed in her father’s household.