Shloka 2
Udyoga-parva Adhyāya 130: Kuntī’s Instruction on Rājadharma and Daṇḍanīti
एको<5हमिति यन्मोहान्मन्यसे मां सुयोधन । परिभूय सुद्दुर्बुद्धे ग्रहीतुं मां चिकीर्षसि,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! विदुरजीके ऐसा कहनेपर शत्रुसमूहका संहार करनेवाले शक्तिशाली श्रीकृष्णने धृतराष्ट्रपुत्र दुर्योधनसे इस प्रकार कहा--:दुर्बुद्धि दुर्योधन! तू मोहवश जो मुझे अकेला मान रहा है और इसलिये मेरा तिरस्कार करके जो मुझे पकड़ना चाहता है, यह तेरा अज्ञान है
eko 'ham iti yan mohān manyase māṁ suyodhana | paribhūya sudurbuddhe grahītuṁ māṁ cikīrṣasi ||
“ഹേ സുയോധനാ! മോഹത്തിൽ ‘ഇവൻ ഒറ്റയ്ക്കാണ്’ എന്ന് നീ എന്നെ കരുതുന്നു. ഹേ അതിദുർബുദ്ധി! എന്നെ അവമതിച്ച് പിടിക്കുവാൻ ശ്രമിക്കുന്നു—ഇത് നിന്റെ ബുദ്ധിയുടെ അന്ധതയാണ്.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Delusion and arrogance distort judgment: mistaking a great power for something small (‘he is alone’) leads to unethical action—contempt and attempted coercion—revealing flawed counsel (dur-buddhi) and moral blindness.
In the tense pre-war diplomacy of the Udyoga Parva, Duryodhana, driven by pride and miscalculation, considers seizing Krishna; the verse rebukes him for thinking Krishna is ‘alone’ and for attempting to capture him after insulting him.