Shloka 8

Haryaśva’s Agreement with Gālava and the Birth of Vasumanā

Nārada’s narration

Devanagari script

तत्‌ तु दास्यामि यत्‌ कार्यमिदं सम्पादयिष्यति । अभिगम्य हताशो हि निवृत्तो दहते कुलम्‌,“अतः मैं एक ऐसी वस्तु दूँगा, जो इस कार्यका सम्पादन कर देगी। अपने पास आकर कोई याचक हताश हो जाय तो वह लौटनेपर आशा भंग करनेवाले राजाके समूचे कुलको दग्ध कर देता है

Transliteration

tat tu dāsyāmi yat kāryam idaṁ sampādayiṣyati | abhigamya hatāśo hi nivṛtto dahate kulam ||

Translation

അതിനാൽ ഈ കാര്യം സാധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വസ്തു ഞാൻ നിനക്കു തരാം. കാരണം ഒരു യാചകൻ രാജാവിനെ സമീപിച്ച് നിരാശനായി മടങ്ങിയാൽ, ആ പ്രതീക്ഷ തകർത്ത രാജാവിന്റെ മുഴുവൻ കുലത്തെയും അവൻ മടങ്ങി ദഹിപ്പിക്കുന്നു.

Word by Word

तत्that (thing)

तुbut/indeed

दास्यामिI will give

यत्which (thing)

कार्यम्task/work

इदम्this

सम्पादयिष्यतिwill accomplish/bring about

अभिगम्यhaving approached

हताशःhopeless, disappointed

हिindeed/for

निवृत्तःhaving turned back/returned

दहतेburns, consumes

कुलम्family/lineage

Speaker

नारद उवाच

Characters & Entities

Nārada

a yācaka (supplicant/beggar)

a rājā (king)

kula (lineage/dynasty)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes