Shloka 493
स्त्री-विलापः — गान्धार्याः रणभूमिदर्शनं शापवचनं च
Battlefield Lament and Gāndhārī’s Curse
परस्परकृतं नाशमतः: प्राप्स्यन्ति यादवा: । 'शुभे! वृष्णिकुलका संहार करनेवाला मेरे सिवा दूसरा कोई नहीं है। यादव दूसरे मनुष्यों तथा देवताओं और दानवोंके लिये भी अवध्य हैं; अत: आपसमें ही लड़कर नष्ट होंगे!
parasparakṛtaṃ nāśam ataḥ prāpsyanti yādavāḥ |
വൈശംപായനൻ പറഞ്ഞു—അതുകൊണ്ട് യാദവർ പരസ്പരം ചെയ്ത പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലമായി തന്നെ നാശം പ്രാപിക്കും; പരസ്പരസംഘർഷത്തിൽ തന്നെ അവർ ഒടുങ്ങും.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even the mighty can fall when inner discord ripens into violence; destruction may arise not from external enemies but from one’s own mutual wrongdoing, reflecting the moral logic of karma and the fragility of social cohesion.
The narrator Vaiśampāyana foretells the end of the Yādavas: they will not be destroyed by outsiders but will reach ruin through fighting among themselves—an ominous prophecy of internecine collapse.