Shloka 82
Daṇḍanīti and the King as the Cause of Yuga-Order (दण्डनीतिः राजधर्मश्च युगकारणत्वम्)
Devanagari script
योगक्षेमा: प्रवर्तन्ते प्रजानां नात्र संशय: । वैदिकानि च सर्वाणि भवन्त्यपि गुणान्युत,उस समय प्रजाके योगक्षेम स्वतः सिद्ध होते रहते हैं तथा सर्वत्र वैदिक गुणोंका विस्तार हो जाता है, इसमें संदेह नहीं है
Transliteration
yogakṣemāḥ pravartante prajānāṁ nātra saṁśayaḥ | vaidikāni ca sarvāṇi bhavanty api guṇāny uta ||
Translation
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ആ സമയത്ത് പ്രജകളുടെ യോഗക്ഷേമം (ക്ഷേമവും സുരക്ഷയും) സ്വാഭാവികമായി തന്നെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല. കൂടാതെ എല്ലായിടത്തും വൈദിക ഗുണങ്ങളും ശാസനങ്ങളും പൂർണ്ണമായി പുഷ്ടിയാർജ്ജിക്കുന്നു.
Word by Word
योगक्षेमाःwelfare and security (yoga and kṣema)
योगक्षेमाः:
Karta
TypeNoun
Rootयोगक्षेम
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रवर्तन्तेproceed / come into operation / arise
प्रवर्तन्ते:
TypeVerb
Rootप्र√वृत्
FormPresent, Third, Plural, Atmanepada
प्रजानाम्of the subjects / people
प्रजानाम्:
TypeNoun
Rootप्रजा
FormFeminine, Genitive, Plural
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अत्रhere / in this matter
अत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअत्र
संशयःdoubt
संशयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंशय
FormMasculine, Nominative, Singular
वैदिकानिVedic
वैदिकानि:
TypeAdjective
Rootवैदिक
FormNeuter, Nominative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सर्वाणिall
सर्वाणि:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Nominative, Plural
भवन्तिbecome / come to be / exist
भवन्ति:
TypeVerb
Root√भू
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
अपिalso / even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
गुणानिqualities / virtues
गुणानि:
Karta
TypeNoun
Rootगुण
FormNeuter, Nominative, Plural
उतand also / moreover
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhīṣmaP
prajā (the people/subjects)V
Veda (Vedic order)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes