Kṣātra-dharma as the Public Foundation of Dharma (क्षात्रधर्म-प्रशंसा)
शूद्रं वैश्यं राजपुत्रं च राजन्- लोका: सर्वे संश्रिता धर्मकामा: । तस्माद् वर्णात् शान्तिधर्मेष्वसक्तान् मत्वा विष्णुनेच्छति पाण्डुपुत्र,राजन! पाण्डुनन्दन! धर्मपालनकी इच्छा रखनेवाले सभी लोग, सहायताके लिये शाद्र, वैश्य तथा क्षत्रियकी शरण लेते हैं। अतः जो वर्ण शान्तिधर्म (मोक्ष-साधन)में असमर्थ माने गये हैं, उनको भगवान् विष्णु शान्तिपरक-धर्मका उपदेश करना नहीं चाहते
śūdraṃ vaiśyaṃ rājaputraṃ ca rājan lokāḥ sarve saṃśritā dharmakāmāḥ | tasmād varṇāt śāntidharmeṣv asaktān matvā viṣṇur necchati pāṇḍuputra rājan pāṇḍunandana ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ! ധർമ്മം നിലനിർത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാവരും ആശ്രയത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനുമായി ശൂദ്രനെയും വൈശ്യനെയും രാജപുത്രനെയും (ക്ഷത്രിയനെയും) ആശ്രയിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ഹേ പാണ്ഡുപുത്രാ! അവർ ശാന്തിധർമ്മങ്ങളിൽ (മോക്ഷമാർഗസാധനയിൽ) ആസക്തരോ യോഗ്യരോ അല്ലെന്ന് കരുതി, വിഷ്ണു അവർക്കു ആ ശാന്തിമുഖമായ ധർമ്മം ഉപദേശിക്കാൻ ഇച്ഛിക്കുന്നില്ല।
भीष्म उवाच