Shloka 49
Varṇa-dharma and Rājadharma: Yudhiṣṭhira’s Inquiry and Bhīṣma’s Normative Outline (वर्णधर्म-राजधर्म-प्रश्नोत्तरम्)
Devanagari script
अन्निदैर्गरदैश्वैव प्रतिरूपककारकै: । श्रेणिमुख्योपजापेन वीरुधश्छेदनेन च
Transliteration
annidair garadaiś caiva pratirūpakakārakaiḥ | śreṇimukhyopajāpena vīrudhaś chedanena ca
Translation
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—“അഗ്നി വെക്കുന്നവരാൽ, വിഷം കൊടുക്കുന്നവരാൽ, വ്യാജവസ്തുക്കൾ നിർമ്മിക്കുന്നവരാൽ, ശ്രേണി-മുഖ്യരെ അഴിമതിയായി പ്രലോഭിപ്പിക്കുന്നതാൽ, കൂടാതെ വള്ളികളും സസ്യങ്ങളും വെട്ടിമാറ്റുന്നതാൽ—(ഇത്തരം പ്രവൃത്തികൾ) ഗുരുതര അകൃത്യങ്ങളായി എണ്ണപ്പെടുന്നു.”
Word by Word
अन्निदैःby food-givers (providers of food)
अन्निदैः:
Karana
TypeNoun
Rootअन्निद
FormMasculine, Instrumental, Plural
गरदैःby poisoners / poison-givers
गरदैः:
Karana
TypeNoun
Rootगरद
FormMasculine, Instrumental, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed / just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
प्रतिरूपककारकैःby makers of counterfeits / forgers
प्रतिरूपककारकैः:
Karana
TypeNoun
Rootप्रतिरूपककारक
FormMasculine, Instrumental, Plural
श्रेणिमुख्योपजापेनby bribery/secret instigation of guild-leaders (chiefs of corporations)
श्रेणिमुख्योपजापेन:
Karana
TypeNoun
Rootश्रेणिमुख्योपजाप
FormMasculine, Instrumental, Singular
वीरुधःcreepers / vines
वीरुधः:
Karma
TypeNoun
Rootवीरुध्
FormFeminine, Accusative, Plural
छेदनेनby cutting / by severing
छेदनेन:
Karana
TypeNoun
Rootछेदन
FormNeuter, Instrumental, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhīṣmaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes