Shloka 57
राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)
Devanagari script
विस्नंसयन्ति मन्त्र च विवृण्वन्ति च दुष्कृतम् लीलया चैव कुर्वन्ति सावज्ञास्तस्य शासनम्,राजकीय गुप्त बातों तथा राजाके दोषोंको भी दूसरों पर प्रकट कर देते हैं। राजाके आदेशकी अवहेलना करके खिलवाड़ करते हुए उसका पालन करते हैं
Transliteration
visnaṃsayanti mantraṃ ca vivṛṇvanti ca duṣkṛtam | līlayā caiva kurvanti sāvajñās tasya śāsanam ||
Translation
അവർ രാജമന്ത്രത്തെ നിന്ദിച്ച് പുറത്തു ചോർത്തുന്നു; രാജാവിന്റെ ദുഷ്കൃത്യങ്ങളും വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. അധികാരത്തെ അവഗണിച്ച്, കളിയെന്നപോലെ ആജ്ഞകൾ പാലിക്കുന്ന ഭാവം കാട്ടി, യഥാർത്ഥത്തിൽ ശാസനത്തെ പരിഹസിക്കുന്നു।
Word by Word
विस्नंसयन्तिthey cause to slip/they divulge (make fall out)
विस्नंसयन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootविस्नंसय् (causative of √स्नंस्/√स्रंस्)
FormPresent (Lat), 3rd, Plural, Parasmaipada
मन्त्रान्counsels, secret plans
मन्त्रान्:
Karma
TypeNoun
Rootमन्त्र
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
विवृण्वन्तिthey reveal, disclose
विवृण्वन्ति:
Karta
TypeVerb
Root√वृ (वृणोति/विवृणोति)
FormPresent (Lat), 3rd, Plural, Parasmaipada
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
दुष्कृतम्misdeed, fault, wrongdoing
दुष्कृतम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुष्कृत
FormNeuter, Accusative, Singular
लीलयाplayfully, as a sport
लीलया:
Karana
TypeNoun
Rootलीला
FormFeminine, Instrumental, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
कुर्वन्तिthey do, they carry out
कुर्वन्ति:
Karta
TypeVerb
Root√कृ
FormPresent (Lat), 3rd, Plural, Parasmaipada
सावज्ञाःdisdainful, contemptuous
सावज्ञाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसावज्ञ (sa-avajña)
FormMasculine, Nominative, Plural
तस्यof him/that (king)
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
शासनम्command, order, rule
शासनम्:
Karma
TypeNoun
Rootशासन
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaK
king (implied)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes