Shloka 26
शान्ति पर्व (अध्याय 38): युधिष्ठिरस्य राजधर्म-जिज्ञासा तथा भीष्मोपसर्पण-प्रस्तावना | Shanti Parva Chapter 38: Yudhishthira’s Inquiry into Rajadharma and the Prelude to Approaching Bhishma
चारवक उवाच इमे प्राहुर्द्धिजा: सर्वे समारोप्य वचो मयि । धिग् भवन्तं कुनृपतिं ज्ञातिघातिनमस्तु वै,चार्वाक बोला--राजन्! ये सब ब्राह्मण मुझपर अपनी बात कहनेका भार रखकर मेरेद्वारा ही तुमसे कह रहे हैं--“कुन्तीनन्दन! तुम अपने भाई-बन्धुओंका वध करनेवाले एक दुष्ट राजा हो। तुम्हें धिक्कार है! ऐसे पुरुषके जीवनसे क्या लाभ? इस प्रकार यह बन्धु- बान्धवोंका विनाश करके गुरुजनोंकी हत्या करवाकर तो तुम्हारा मर जाना ही अच्छा है, जीवित रहना नहीं”
cārvāka uvāca | ime prāhur dvijāḥ sarve samāropya vaco mayi | dhig bhavantaṃ kunṛpatiṃ jñātighātinam astu vai ||
ചാർവാകൻ പറഞ്ഞു—“രാജാവേ! ഈ എല്ലാ ദ്വിജന്മാരും അവരുടെ വാക്കുകൾ എന്റെ മേൽ ഏൽപ്പിച്ച് നിന്നോട് ഇങ്ങനെ പറയുന്നു—‘ധിക്കാരം നിനക്ക്, ഹേ നീച രാജാവേ! നീ സ്വന്തം ബന്ധുക്കളെ വധിച്ചവൻ.’”
चारवक उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds the ethical stigma of kin-slaying and the vulnerability of a ruler’s moral legitimacy to public/religious censure—especially when blame and speech are strategically ‘placed upon’ another to intensify condemnation.
Cārvāka speaks as if voicing the Brahmins’ judgment, claiming they have put their words on him and that they denounce the king as an ignoble ruler and a slayer of his own relatives—an accusation aimed at shaming the newly victorious ruler in the war’s aftermath.