Shloka 59
Nāgendra–Brāhmaṇa Saṃvāda: Praśna-vidhi and Dharmic Approach on the Gomatī Riverbank
स्थापयित्वा हयशिर उदक्पूर्वे महोदथौ । वेदानामालयं चापि बभूवाश्वशिरास्तत:,भगवानने महासागरके पूर्वोत्तरभागमें वेदोंके आश्रयभूत अपने हयग्रीव रूपकी स्थापना करके पुनः पूर्वरूप धारण कर लिया। तबसे भगवान् हयग्रीव वहीं रहने लगे
sthāpayitvā hayaśira udakpūrve mahodadhau | vedānām ālayaṃ cāpi babhūvāśvaśirās tataḥ ||
മഹാസമുദ്രത്തിന്റെ വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗത്ത് തന്റെ ഹയശിര (ഹയഗ്രീവ) രൂപം സ്ഥാപിച്ചു—അത് വേദങ്ങളുടെ ആലയവും ആശ്രയവും ആയി—തുടർന്ന് ഭഗവാൻ അശ്വശിരൻ വീണ്ടും തന്റെ മുൻരൂപം ധരിച്ചു।
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
Sacred knowledge (the Vedas) is portrayed as needing protection and a rightful ‘abode’; the Lord assumes a specific form (Hayagrīva) to safeguard and re-establish the foundations of dharma through the preservation of revelation.
The narrator states that the Lord installs his horse-headed manifestation in the eastern great ocean as the seat of the Vedas, then returns to his prior form; thereafter Hayagrīva is understood to remain there as the enduring guardian of the Vedas.