Shloka 23
पितामहपिता चैव अहमेवात्र कारणम् | इत्येतदुक्त्वा वचनं देवदेवो वृषाकपि:,पितामहका पिता-परदादा भी मैं ही हूँ। मैं ही इस जगत्का कारण हूँ। विप्रवर! ऐसी बात कहकर देवाधिदेव भगवान् वराहने वराहपर्वतपर विस्तारपूर्वक पिण्डदान दे पितरोंके रूपमें अपने आपका ही पूजन करके वहीं अन्तर्धान हो गये
pitāmahapitā caiva aham evātra kāraṇam | ity etad uktvā vacanaṁ devadevo vṛṣākapiḥ ||
നാരദൻ പറഞ്ഞു—പിതാമഹന്റെയും പിതാവ് ഞാനേ; ഇവിടെ കാരണവും ഞാനേ. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ദേവദേവനായ വൃഷാകപി (വിഷ്ണു) വരാഹപർവതത്തിൽ വിധിപൂർവ്വം വിശദമായി പിണ്ഡദാനം നടത്തി; പിതൃരൂപം സ്വീകരിച്ച് സ്വയം തന്നെയെ പൂജിച്ച് അവിടെയേ അന്തർധാനം ചെയ്തു.
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that the supreme deity is the ultimate cause—even beyond Brahmā—yet still upholds dharma by performing and honoring ancestral rites. It models humility within supremacy: cosmic sovereignty does not negate ritual responsibility.
Nārada reports that Viṣṇu (called Vṛṣākapi) declares himself the source of all, then performs piṇḍadāna on Varāha-mountain, worshipping himself in the form of the Pitṛs, and finally vanishes from the spot.