Shloka 10
नागैः सह ब्राह्मणस्य अतिथिधर्म-व्रतसंवादः | The Brahmin’s Vow and the Nāgas’ Hospitality Appeal
तस्माच्चोत्तिष्ठते शब्द: सर्वलोकेश्वरात् प्रभो: | आकाशं युज्यते येन ततस्तिष्ठत्यसंवृतम्,उन्हीं सर्वलोकेश्वर प्रभुसे शब्दका प्रादुर्भाव होता है, जिससे आकाशका नित्य संयोग है और जिसके ही कारण वह निरावृत रहता है
tasmāc cottiṣṭhate śabdaḥ sarvalokeśvarāt prabhoḥ | ākāśaṃ yujyate yena tatas tiṣṭhaty asaṃvṛtam ||
പ്രഭോ! സർവ്വലോകേശ്വരനിൽ നിന്നുതന്നെ ശബ്ദം ഉദ്ഭവിക്കുന്നു. ഏത് തത്ത്വത്തോടാണ് ആകാശത്തിന് നിത്യസംയോഗമോ, അതുതന്നെ ആകാശത്തെ ധരിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടുതന്നെ ആകാശം അനാവൃതവും അപ്രതിഹതവുമായിരിക്കുന്നു.
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse presents a metaphysical claim: sound (śabda), the defining quality associated with space (ākāśa), ultimately proceeds from the Supreme Lord (sarvalokeśvara). Space remains open and unobstructed because it is sustained through that divine principle with which it is eternally connected.
Nārada is explaining a doctrinal point in the Śānti Parva’s instruction-setting: he links a basic feature of the cosmos—sound and the nature of space—to the sovereignty of the Lord, framing cosmological description as a form of theological teaching.