Shloka 37
रुद्रो रोषात्मको जातो दशान्यान् सो5सृजत् स्वयम् । एकादशैते रुद्रास्तु विकारपुरुषा: स्मृता:,“ब्रह्माजीके रोषसे रुद्रका प्रादुर्भाव हुआ है। उन रुद्रने स्वयं ही दस अन्य रुद्रोंकी भी सृष्टि कर ली है। इस प्रकार ये ग्यारह रुद्र हैं, जो विकारपुरुष माने गये हैं
rudro roṣātmako jāto daśānyān so 'sṛjat svayam | ekādaśaite rudrās tu vikārapuruṣāḥ smṛtāḥ ||
ബ്രഹ്മാവിന്റെ ക്രോധത്തിൽ നിന്നു ക്രോധസ്വരൂപനായ രുദ്രൻ ജനിച്ചു. അവൻ സ്വയം മറ്റുപത്ത് രുദ്രന്മാരെയും സൃഷ്ടിച്ചു. ഇങ്ങനെ ഈ പതിനൊന്ന് രുദ്രന്മാർ ‘വികാരപുരുഷർ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames wrath as a potent, world-shaping force: when anger arises at a cosmic level it can generate powerful manifestations. Ethically, it cautions that uncontrolled roṣa (anger) multiplies and transforms situations, producing further disruptive energies.
Vaiśampāyana describes a cosmogonic episode: Rudra arises as the embodiment of Brahmā’s wrath and then creates ten additional Rudras, forming the traditional set of eleven, characterized as vikāra-puruṣas—manifest beings representing transformative modifications.