Shloka 54
नरनारायण-नारदसंवादः
Nara-Nārāyaṇa–Nārada Discourse on Vision, Elements, and Entry into Vāsudeva
न होष क्षयतां याति सोम: सुरगणैर्यथा । कम्पितः पतते भूमिं पुनश्चैवाधिरोहति
na hoṣa kṣayatāṃ yāti somaḥ suragaṇair yathā | kampitaḥ patate bhūmiṃ punaś caivādhirohati ||
നാരദൻ പറഞ്ഞു—ദേവഗണങ്ങൾ അമൃതം പാനം ചെയ്ത് സോമചന്ദ്രനെ ക്ഷയിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ സൂര്യനു ക്ഷയം സംഭവിക്കുകയില്ല. ധൂമമാർഗ്ഗം വഴി ചന്ദ്രലോകത്തിലെത്തിയ ജീവൻ, തന്റെ കർമ്മപുണ്യഭോഗം തീർന്നാൽ വിറച്ച് ഭൂമിയിലേക്കു വീഴും; പുതുതായി സമ്പാദിച്ച കർമ്മഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനായി വീണ്ടും ചന്ദ്രലോകത്തിലേക്കു കയറും. അതിനാൽ ചന്ദ്രലോകപ്രാപ്തനും വരവ്-പോക്ക് ചക്രത്തിൽ നിന്നു മോചിതനാകുന്നില്ല।
नारद उवाच
Educational Q&A
Heavenly attainments such as reaching the Moon-world are temporary: when the merit that produced them is exhausted, the soul returns to earth and re-enters the cycle of rebirth. Therefore, such destinations do not constitute liberation from saṃsāra.
Nārada explains a cosmological-ethical point: unlike the Moon, which is described as waning under divine consumption, the Sun is not diminished; and a being who reaches the lunar realm via the ‘path of smoke’ eventually falls back to earth once karmic enjoyment ends, then ascends again through new karma—showing repeated coming and going.