Shloka 6
चित्रवर्णमयूरैश्व केकाशतविराजितै: । राजहंससमूहैश्च॒ कृष्ण: परभृतैस्तथा,उस पर्वतपर सब ओर अप्सराएँ विचर रही थीं। चारों ओर विविध प्राणियोंकी शान्तिमयी ध्वनिसे वहाँका सारा प्रान्त व्याप्त हो रहा था। सहस्रों किन्नर, भ्रमर, मदगु, विचित्र खंजरीट, चकोर, सैकड़ों मधुर वाणीसे सुशोभित विचित्र वर्णवाले मयूर, राजहंसोंके समुदाय तथा काले कोकिल वहाँ अपनी शान्त मधुर ध्वनि फैला रहे थे
citravarṇamayūraiś ca kekaśatavirājitaiḥ | rājahaṃsasamūhaiś ca kṛṣṇaiḥ parabhṛtaiḥ tathā ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ആ പർവതപ്രദേശം പല വർണ്ണങ്ങളുള്ള മയിലുകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; അവയുടെ നൂറുകണക്കിന് കൂജനങ്ങൾ അവിടെ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു. രാജഹംസങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങളും കറുത്ത കുയിലുകളും അവിടത്തെ ശോഭ വർധിപ്പിച്ചു. ചുറ്റുമെങ്ങും നാനാവിധ ജീവികളുടെ ശാന്തവും മധുരവുമായ ശബ്ദം പരന്നിരുന്നു; അപ്സരസ്സുകൾ എല്ലാടവും വിഹരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു—ആ വനത്തിൽ ശാന്തിയും മംഗളസൗന്ദര്യവും തന്നെ വാഴുന്നതുപോലെ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds śānti (tranquility) through a harmonious natural soundscape. In the Shānti Parva’s ethical atmosphere, such imagery supports the ideal that inner and outer order—calm speech, restrained conduct, and a settled mind—are conducive to dharma and reflective understanding.
Bhīṣma is describing a serene mountain setting: multicolored peacocks calling, flocks of royal swans, and dark cuckoos filling the region with gentle sounds, while apsarases move about—painting an idyllic, auspicious scene.