Shloka 72
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
न राजानं मृषा गच्छेन्न द्विजातिं कथंचन । नस्त्रियं स्त्रीगुणोपेतां हन्युहोते मृषा गता:
na rājānaṁ mṛṣā gacchen na dvijātiṁ kathaṁcana | na striyaṁ strīguṇopetāṁ hanyuhote mṛṣā gatāḥ ||
ജനകൻ പറഞ്ഞു—വഞ്ചനയോടെ രാജാവിന്റെ അടുക്കൽ പോകരുത്; യാതൊരു വിധത്തിലും കള്ളനാടകത്തോടെ ദ്വിജനായ ബ്രാഹ്മണന്റെ സമീപം ചെല്ലരുത്; അതുപോലെ പതിവ്രതാ-ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നയായ സതീ സ്ത്രീയുടെ അടുത്തേക്ക് വേഷംമാറ്റി പോകുകയും അരുത്. കാരണം രാജാക്കന്മാർ, ബ്രാഹ്മണർ, അചഞ്ചല പതിവ്രതകൾ—ഇത്തരമൊരു വേഷധാരി വഞ്ചിച്ചാൽ ക്രുദ്ധരായി അവന്റെ നാശം വരുത്തും.
जनक उवाच
Educational Q&A
Deceitful approach—especially by disguise or false pretence—toward figures of authority and sanctity (king, Brāhmaṇa, and a chaste, virtuous woman) is condemned; such deception invites severe retaliation and ruin. The verse reinforces satya (truthfulness) and maryādā (proper boundaries) as pillars of dharma.
In the didactic setting of Śānti Parva, Janaka delivers a moral warning: do not attempt to gain access or advantage through false identity or trickery when dealing with powerful rulers, revered religious persons, or women protected by the moral force of chastity; the deceiver risks destruction when the deception is discovered.