Shloka 65
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
Devanagari script
इदमन्यच्चतुर्थ ते भावस्पर्शविघातकम् । दुष्टाया लक्ष्यते लिड्रं विवृण्वत्याप्रकाशितम्
Translation
ഇതും നിന്റെ നാലാമത്തെ ദോഷം തന്നെ—ഹൃദയത്തിലെ പ്രീതിയെ മുറിവേൽപ്പിക്കുന്നതു. മറഞ്ഞിരുന്ന കുറ്റം നീ തന്നെയായി വെളിപ്പെടുത്തി; അതിനാൽ നീ ദുഷ്ടയെന്നു തോന്നുന്നു—ദുഷ്ടതയുടെ ഈ നാലാം ലക്ഷണം വ്യക്തമായി കാണപ്പെടുന്നു.
Word by Word
इदम्this
इदम्:
Karta
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, प्रथमा, एकवचन
अन्यत्another (additional)
अन्यत्:
Karta
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, प्रथमा, एकवचन
चतुर्थम्fourth
चतुर्थम्:
Karta
TypeAdjective
Rootचतुर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, प्रथमा, एकवचन
तेof you / your
ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, षष्ठी, एकवचन
भावfeeling, affection
भाव:
Karta
TypeNoun
Rootभाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्पर्शtouch, contact
स्पर्श:
Karta
TypeNoun
Rootस्पर्श (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
विघातकम्destructive, injurious
विघातकम्:
Karta
TypeAdjective
Rootविघातक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, प्रथमा, एकवचन
दुष्टायाःof the wicked woman / of the wicked one
दुष्टायाः:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootदुष्टा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
लक्ष्यतेis seen / is perceived
लक्ष्यते:
Karta
TypeVerb
Rootलक्ष् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन, कर्मणि (passive)
लिङ्गम्mark, sign
लिङ्गम्:
Karta
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, प्रथमा, एकवचन
विवृण्वत्याby (her) revealing / while revealing
विवृण्वत्या:
Karana
TypeVerb
Rootवि + वृ (धातु) → विवृण्वत् (वर्तमान-कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन, शतृ (वर्तमान-कर्तरि)
अप्रकाशितम्unrevealed, not made manifest
अप्रकाशितम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअ + प्रकाशित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन, क्त (भूतकर्मणि)
Speaker
जनक उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes