Shloka 15

Aśoka-śāstra: Nārada’s Instruction on the Cessation of Śoka

Grief

Devanagari script

कर्णनासावनमनं दन्तदृष्टिविरागिता

Transliteration

karṇanāsāvanamanaṃ dantadṛṣṭivirāgitā

Translation

യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു—ചെവിയും മൂക്കും താഴോട്ടു ചായുന്ന വിധത്തിൽ തല അല്പം കുനിഞ്ഞിരിക്കുക, കൂടാതെ പല്ലുകളിലും ദൃഷ്ടിയിലും വൈരാഗ്യപൂർവമായ നിയന്ത്രണം—ഇവ വിനയം, ദമം, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം എന്നിവയുടെ ബാഹ്യലക്ഷണങ്ങളാണ്।

Word by Word

• कर्णनासावनमनम्: drooping of the ears and nose
• कर्णनासावनमनम्: Karta
• Type: Noun
• Root: कर्ण-नासा-अवनमन
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• दन्तदृष्टिविरागिता: loss of luster/interest in the teeth and the gaze (dullness of teeth and eyes)
• दन्तदृष्टिविरागिता: Karta
• Type: Noun
• Root: दन्त-दृष्टि-विरागिता
• Form: Feminine, Nominative, Singular

Speaker

याज्ञवल्क्य उवाच

Characters & Entities

• Yājñavalkya

Educational Q&A

What is the core teaching?

True discipline shows in bodily and sensory restraint: a modest, lowered posture and a detached, controlled gaze and expression indicate humility and mastery over impulses.

What is happening in the narrative?

In a didactic passage of the Śānti Parva, Yājñavalkya is enumerating observable traits of a restrained, ethically grounded person—external comportment that reflects inner vairāgya and self-governance.