Shloka 17
Utkramaṇa-sthāna and Ariṣṭa-lakṣaṇa: Yājñavalkya’s Instruction on Departure Pathways and Mortality Signs
निर्णयं चापि छिद्रात्मा न तं॑ वक्ष्यति तत्त्वतः । सोपहासात्मतामेति यस्माच्चैवात्मवानपि
nirṇayaṃ cāpi chidra-ātmā na taṃ vakṣyati tattvataḥ | sopahāsa-ātmatām eti yasmāc caivātmavān api ||
ബോധത്തിൽ ദോഷമുള്ളവന് ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ താത്പര്യം ഉറപ്പോടെ പറയാൻ കഴിയില്ല. ശാസ്ത്രജ്ഞാനത്തിന്റെ അടിത്തറയില്ലാതെ സംസാരിച്ചാൽ, അവൻ ധീരനും ആത്മസംയമനമുള്ളവനുമായിരുന്നാലും ജനങ്ങളുടെ പരിഹാസത്തിന് പാത്രമാകും—കാരണം അവന്റെ വാക്കുകൾ തത്ത്വത്തെ തെറ്റിപ്പോകുന്നു.
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Without śāstric grounding and clear discernment, one cannot determine or express the true purport (nirṇaya) of a text; speaking anyway leads to error and public ridicule, even if the speaker is otherwise confident.
In Śānti Parva’s instructional setting, Vasiṣṭha is advising about proper understanding and interpretation: he cautions that a person with defective insight cannot explain the truth of a doctrine and will be mocked if he speaks beyond his knowledge.